काठमाडौं ।
एनभिडियाले यसलाई रे ट्रेसिङपछिको सबैभन्दा ठूलो ग्राफिक्स उपलब्धि भनेको छ भने आलोचकहरूले यसलाई एआईबाट बनाइएको ‘स्लप फिल्टर’ भनेका छन्।
एनभिडियाले मार्च १६ मा भएको जीटीसी सम्मेलनमा डीएलएसएस ५ घोषणा गर्दै यसलाई सन् २०१८ मा रियल–टाइम रे ट्रेसिङ सुरु भएयताको सबैभन्दा महत्वपूर्ण ग्राफिक्स उपलब्धि भएको बताएको थियो।
एनभिडियाका अनुसार डीएलएसएस ५ ले एआईको प्रयोग गरी खेलको प्रकाश र सामग्रीलाई वास्तविक समयमा पुनः तयार पार्दै ‘फोटोरियल’ तस्बिर गुणस्तर दिनेछ। तर घोषणा भएको केही घण्टामै गेमर र विकासकर्ताले विरोध जनाए। उनीहरूले एनभिडियाले खेलको मौलिक कलात्मक शैलीलाई परिवर्तन गर्ने फिल्टर बनाएको र त्यसलाई जबर्जस्ती अघि बढाइरहेको आरोप लगाए।
इन्ग्याजेटका अनुसार अगस्ट २८ मा एनभिडियाको डीएलएसएस ५ को प्रारम्भिक संस्करण एनबीए २के२७ को प्रारम्भिक पहुँच भएको पीसी संस्करणमार्फत बाहिरिएपछि यो विषय फेरि चर्चामा आयो। त्यसपछि मोडरहरूले डीएलएसएस ५ लाई यसको प्रयोगका लागि नबनाइएका खेलमा समेत प्रयोग गर्न थाले।
डीएलएसएस ५ के हो? यो अघिल्ला डीएलएसएस संस्करणभन्दा कसरी फरक छ?
सन् २०१८ देखि आएका सबै डीएलएसएस संस्करणको मुख्य उद्देश्य खेललाई छिटो चलाउनु थियो। सुरुवाती मोडलले खेललाई कम रिजोल्युसनमा रेनडर गरेर एआईको प्रयोगबाट थप स्पष्ट तस्बिर तयार पार्थ्यो। पछिल्ला संस्करणमा रेनडर गरिएका फ्रेमको बीचमा एआईबाट तयार गरिएका फ्रेम थप्ने सुविधा पनि आयो।
जनवरीमा सीईएसमा घोषणा गरिएको डीएलएसएस ४.५ को डाइनामिक मल्टिपल फ्रेम जेनेरेसनले संयुक्त प्रक्रियामार्फत स्क्रिनमा देखिने प्रत्येक २४ पिक्सेलमध्ये २३ पिक्सेल तयार गर्ने एनभिडियाको दाबी छ। यी सबै अवस्थामा खेलको आधारभूत तस्बिर भने खेल विकासकर्ताले तयार पारेको हुन्थ्यो र एआईले त्यसलाई कम स्रोत प्रयोग गरेर तयार पार्थ्यो।
डीएलएसएस ५ भने यसभन्दा निकै फरक छ, किनकि यसले तस्बिरलाई नै परिवर्तन गर्छ। एनभिडियाका अनुसार यस प्रविधिले प्रत्येक फ्रेमको रङ र मोसन भेक्टरसम्बन्धी डेटा रियल–टाइम न्युरल रेन्डरिङ मोडलमा पठाउँछ। त्यसले खेलको थ्रीडी दृश्यसँग जोडिएर तथा फ्रेमहरूबीच निरन्तरता कायम राख्दै छालाको बनावट, कपाल, कपडा र प्रकाशजस्ता तत्वलाई पुनः तयार पार्छ।
कम्पनीका अनुसार यो प्रविधि ४केसम्मको रिजोल्युसनमा रियल टाइममा चल्न सक्छ। एनभिडियाका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत जेन्सेन हुआङले मार्चमा भएको जीटीसी कार्यक्रममा यसलाई “ग्राफिक्सका लागि जीपीटी क्षण” भनेका थिए। बेथेस्डा, क्यापकम, युबिसफ्ट, टेन्सेन्ट, नेटइज र वार्नर ब्रदर्स गेम्सलगायत प्रकाशकले सुरुदेखि नै यसको समर्थन गर्ने भएका छन्।
मानिसहरू किन आक्रोशित छन्?
एनभिडियाले डीएलएसएस ५ को प्रदर्शनका क्रममा देखाएको सामग्रीले अहिलेसम्म सबैभन्दा धेरै आलोचना निम्त्याएको छ। मार्चमा भएको जीटीसी प्रस्तुतिमा डीएलएसएस ५ लाई रेसिडेन्ट इभिल रेक्वियम र स्टारफिल्डमा प्रयोग गरिएको थियो।
तर दर्शकले तत्कालै रेक्वियमका लियोन केनेडी र ग्रेस एशक्राफ्टजस्ता पात्रको अनुहारमा परिवर्तन देखे। उनीहरूको अनुहार फोटोरियलभन्दा पनि चिल्लो र चम्किलो देखिएको थियो, जसलाई दर्शकले ब्यूटी फिल्टरसँग तुलना गरे। इन्टरनेटमा यस प्रभावका लागि ‘यासिफाइड’ शब्दसमेत प्रयोग हुन थाल्यो।
एनभिडियाको सार्वजनिक गरिएको भिडियोको सबैभन्दा धेरै मन पराइएको प्रतिक्रियामध्ये एउटाले यसको आउटपुटलाई एआईबाट बनाइएको तस्बिरसँग तुलना गरेको थियो।
उक्त प्रतिक्रियामा भिडियोले पाएको लाइकभन्दा पनि बढी लाइक आएको थियो। अर्का प्रयोगकर्ताले व्यंग्य गर्दै अब सबै कुरा युट्युबको थम्बनेलजस्तो देखिने अवस्था आएको बताएका थिए। भिडियो सार्वजनिक भएको एक दिनमै डीएलएसएस ५ प्रति गेमरको आक्रोशबारे व्यापक बहस सुरु भएको थियो।
यसको सार्वजनिक भिडियोमा आएको आलोचनाको जवाफ दिँदै एनभिडियाका एक प्रतिनिधिले डीएलएसएस ५ मा खेल विकासकर्तासँग “पूर्ण र विस्तृत कलात्मक नियन्त्रण” रहेको बताएका थिए। यसले विकासकर्तालाई आफ्नो खेलको मौलिक शैली कायम राख्न सक्ने उनले बताए।
तर डीएलएसएस ५ विरुद्धको आलोचना केवल दृश्य शैलीमा सीमित छैन। केही चर्चित कलाकार र विकासकर्ताले पनि एनभिडियाको यो प्रविधि बनाउनुको उद्देश्यबारे प्रश्न उठाएका छन्।
युबिसफ्ट र ब्लिजार्डसँग काम गरिसकेकी कलाकार कार्ला ओर्टिजले ब्लुस्काईमा यो प्रविधि विकासकर्ताको जानाजानी तयार गरिएको कलात्मक शैलीप्रति “अत्यन्तै अनादरपूर्ण” भएको बताइन्। उनका अनुसार स्टुडियोले अत्यधिक वास्तविक देखिने दृश्य चाहेको भए आफैं त्यसरी तयार पार्ने थिए।
डीएलएसएस ५ ले विभिन्न खेलको मौलिक शैली एकै किसिमको बनाउँदै लैजान सक्ने विषयमा पनि प्रश्न उठेको छ। एउटै विचारमा आधारित एउटै मोडलबाट प्रशिक्षित भएर सयौं खेलका तस्बिर तयार भएमा ती खेलको फरक–फरक दृश्य शैली हराउँदै जान सक्ने आलोचकहरूको भनाइ छ।
बेथेस्डाले स्टारफिल्डको प्रारम्भिक फुटेजबारे प्रतिक्रिया दिँदै आफ्नो कला टोलीले डीएलएसएस ५ को प्रभावलाई समायोजन गर्ने र खेलाडीले चाहेमा मात्र यसको प्रयोग गर्न सक्ने बताएको छ। अर्कोतर्फ, क्यापकमलाई आफ्नो खेल डीएलएसएस ५ को प्रदर्शनमा देखाइनेबारे जानकारी नै नभएको रिपोर्ट आएको थियो।
जीटीसीको प्रश्नोत्तर कार्यक्रममा हुआङले आलोचनाबारे प्रतिक्रिया दिँदै अवस्था अझ खराब बनाए। आलोचनाबारे सोधिएको प्रश्नमा उनले “सबैभन्दा पहिले, उनीहरू पूर्ण रूपमा गलत छन्” भने। उनका अनुसार डीएलएसएस ५ तयार भइसकेको फ्रेममाथि लगाइने सामान्य फिल्टर होइन, बरु विकासकर्ताको पूर्ण नियन्त्रणमा जियोमेट्रीको स्तरमा काम गर्छ।
अगस्टको अन्त्यमा यसको संस्करण बाहिरिएपछि खेलाडीहरूले कन्ट्रोलदेखि मोन्स्टर हन्टर राइजसम्मका विभिन्न खेलमा डीएलएसएस ५ प्रयोग गर्न थालेका छन्।
सुरुवाती परीक्षणकर्ताले कन्ट्रोलमा बनाइएको मोडको तस्बिर गुणस्तर र त्यसले लिने अतिरिक्त कार्यक्षमतामाथि आलोचना गरेका थिए। तर केही गेमरलाई त्यसका भिडियो यति प्रभावकारी लागे कि टेकरेडारले डीएलएसएस ५ विरुद्धको नकारात्मक धारणा परिवर्तन हुन थालेको प्रारम्भिक संकेत देखिएको जनाएको छ।
डीएलएसएस ५ यसै शरद ऋतुमा आधिकारिक रूपमा सार्वजनिक गर्ने योजना छ। विकासकर्ताले आफ्ना खेलअनुसार समायोजन गरेका संस्करण सार्वजनिक भएपछि विकासकर्ताको नियन्त्रणसम्बन्धी एनभिडियाका दाबी कति सही छन् भन्ने स्पष्ट हुनेछ।
प्रकाशित: २९ भाद्र २०८३, सोमबार