ह्वाट्सएप मेसेज भारतमा लगातार सार्वजनिक, ह्वाट्सएपको ईण्ड-टू-ईण्ड एन्क्रिप्शनप्रति प्रश्न

काठमाडौं ।

भारतमा ह्वाट्सएप च्याटिंग ग्रुपमार्फत लागूपदार्थको प्रयोग बलिउड कलाकारहरुले समेत गर्ने गरेको खुलासा भएसँगै फेसबुक अन्तरगतको कम्पनी विवादमा परेको छ।

ईन्स्ट्यान्ट मेसेजिङ्ग एप ह्वाट्सएपले यसका सबै कुराकानीहरूलाई ईण्ड-टू-ईण्ड एन्क्रिप्शनको दाबी गर्दछ। तर बलिउडका कलाकार सुशांत सिंह राजपूत केसको अनुसन्धानमा ह्वाट्सएप च्याटमा लगातार प्रश्नहरू खडा भइरहेको छ।

व्यक्तिहरूले अब प्रश्न उठाइरहेका छन् कि ह्वाट्सएप च्याट ईन्क्रिप्शनको बावजुद यी च्याटहरू कसरी बाहिर आईरहेका छन् । भारतको नारकोटिक्स कन्ट्रोल ब्यूरो (एनसीबी) ले दीपिका पादुकोण र श्रद्धा कपूरको २०१७ को ह्वाट्सएप च्याटमा आधारित रहेर नै समन पठाएको छ। यी कुराकानी ट्यालेन्ट एजेन्ट जय शाहको स्मार्टफोनबाट पहुँच गरिएको हो। उनी आजै सो बारेमा बयान दिन गएकि छिन् ।

तर ह्वाट्सएपले बिहीबार कुनै पनि तेस्रो पक्षले यसको प्लेटफर्ममा अवस्थित सन्देशहरूमा पहुँच गर्न नसक्ने बताएको छ।

ह्वाट्सएपले के भन्यो ?
ह्वाट्सएप प्रवक्ताले बिहीबार भने, ‘व्हाट्सएपले तपाईको सन्देशहरुलाई ईण्ड-टू-ईण्ड एन्क्रिप्शन मार्फत सुरक्षित गर्दछ ताकि तपाईFले कुरागर्नु भएको व्यक्तिले सन्देश पढ्न सक्छ।तर यस बीचमा, कुनै पनि तेस्रो व्यक्तिले यसलाई पहुँच गर्न सक्दैन। ह्वाट्सएपले पनि यसलाई पहुँच गर्न सक्दैन। यो जान्नु महत्त्वपूर्ण छ कि ह्वाट्सएपमा साइन इन गर्नका लागि मोबाइल नम्बर आवश्यक पर्दछ। ह्वाट्सएपसँग तपाईंको सन्देश सामग्रीमा पहुँच छैन।’

प्रवक्ताले एनडीटीभीलाई भने कि हामी अपरेटिङ्ग प्रणाली निर्माताद्वारा प्रदान गरिएको अन-स्टोरेज गाईडलाइन अनुसरण गर्दछौं। हामी अपरेटिङ्ग सिस्टमको सबै सुरक्षा सुविधाहरू प्रयोग गर्न मानिसहरूलाई पनि प्रोत्साहित गर्दछौं। यसले कडा पासवर्ड वा बायोमेट्रिक आईडी आदि समावेश गर्दछ, ताकि कुनै तेस्रो पक्षले यसलाई पहुँच गर्न सक्तैन्।

केही व्यक्तिहरू विश्वास गर्दछन् कि यी सन्देशहरू मोबाइल फोन क्लोनिंग मार्फत पहुँच गरिएको थियो। २००५ देखि फोन क्लोनिंग व्यवहारमा रहेको छ। यसमा, क्लोन गरिएको फोनले ह्वाट्सएप ब्याकअप च्याटमा पहुँच गर्न सक्दछ। जहाँ यो भण्डार गरिएको छ त्यसमा ब्याक-अप च्याट ईन्क्रिप्ट गरिएको हुँदैन्। एजेन्सी