काठमाडौं ।
अमेरिकी न्याय विभागले कुख्यात यौन अपराधी जेफ्री एपस्टिनसँग सम्बन्धित नयाँ कागजात सार्वजनिक गरेपछि ती फाइलहरूले सिलिकन भ्याली र ईभी स्टार्टअपहरूसँगका व्यापक सम्बन्ध उजागर गरेका छन्।
पत्रकार सीन ओ’केनले डेभिड स्टर्न नामका एक रहस्यमय व्यवसायीले एप्स्टिनसँग कसरी सम्बन्ध बनाएका थिए र उनलाई फराडे फ्युचर, लुसिड मोटर्स र कानूजस्ता विद्युतीय सवारी स्टार्टअपमा लगानी गर्न कसरी प्रस्ताव गरेका थिए भन्ने विषयमा अनुसन्धान गरेका टेकक्रञ्चले उल्लेख गरेको छ।
इक्विटी पोडकास्टको पछिल्लो एपिसोडमा कर्स्टेन कोरोसेक र एन्थोनी हा ले ओ’केनसँग कुराकानी गर्दै ती खुलासाले सिलिकन भ्यालीमा ठूलो प्रभाव पार्छ कि पार्दैन भन्ने विषयमा छलफल गरेका छन्।
ओ’केनका अनुसार सन् २०१० को दशकको सुरुआततिर चिनियाँ लगानीकर्ताहरूले विद्युतीय सवारी र स्वचालित सवारी क्षेत्रमा ठूलो चासो देखाएका थिए। त्यस समय धेरै कम्पनीहरूको लगानी संरचना स्पष्ट थिएन। विशेषगरी कानू कम्पनीका लगानीकर्ताहरू सुरुआतमा सार्वजनिक गरिएका थिएनन्।
पछि भएको एक मुद्दामार्फत कम्पनीका लगानीकर्ताहरू सार्वजनिक भए, जसमा चीनका एक प्रभावशाली व्यक्तिको ज्वाइँ, ताइवानका एक इलेक्ट्रोनिक्स उद्योगपति र डेभिड स्टर्न नामका व्यवसायी थिए। स्टर्नबारे सार्वजनिक जानकारी निकै सीमित थियो तर उनी राजकुमार एण्ड्र्यूसँग नजिक रहेको चर्चा थियो।
नयाँ फाइलहरूले स्टर्न र एपस्टिनबीच सन् २००८ देखि करिब एक दशक लामो सम्बन्ध देखाएको छ। ती इमेल आदानप्रदानमा स्टर्नले एप्स्टिनलाई फराडे फ्युचरमा सयौं मिलियन डलर लगानी गर्न मनाउन खोजेको, लुसिड मोटर्समा हिस्सेदारी किन्ने सम्भावनाबारे छलफल गरेको र कानूमा लगानीका अवसरबारे कुरा गरेको देखिन्छ।
यद्यपि एपस्टिनले ती कुनै पनि कम्पनीमा प्रत्यक्ष लगानी नगरेको उल्लेख गरिएको छ। तर कागजातहरूले देखाएअनुसार उनीहरू लगानीमार्फत छिटो र ठूलो नाफा कमाउने रणनीतिमा केन्द्रित थिए।
लुसिड मोटर्स त्यतिबेला ब्याट्री आपूर्तिकर्ताबाट यात्रुवाहक सवारी उत्पादनतर्फ रूपान्तरणको चरणमा थियो र ‘सिरिज डी’ लगानी जुटाउन संघर्ष गरिरहेको थियो। इमेलहरूमा स्टर्नले एपस्टिनलाई मोर्गन स्ट्यान्लीमार्फत जानकारी जुटाउन आग्रह गरेको देखिन्छ। त्यतिबेला फोर्ड मोटर कम्पनीले लगानी वा अधिग्रहण प्रस्ताव गर्न सक्ने चर्चा पनि भएको थियो।
कथनअनुसार उनीहरू तत्काल कम मूल्यमा हिस्सेदारी किनेपछि केही महिनामै उच्च मूल्यमा बेचेर नाफा कमाउने रणनीतिबारे छलफल गरिरहेका थिए। अन्ततः त्यो योजना अघि बढेन, तर स्टर्नले पछि कानूमा लगानी गरेका थिए।
एन्थोनी हा ले उल्लेख गरेअनुसार एपस्टिनले सन् २००८ मा नाबालिगसँग वेश्यावृत्ति सम्बन्धी अपराध स्वीकार गरिसकेका थिए। ती अधिकांश इमेल आदानप्रदान त्यसपछि भएका थिए, जसले शक्तिशाली सम्पर्क र आर्थिक अवसरका कारण मानिसहरूले उनको विगतलाई बेवास्ता गरेको संकेत गर्छ।
प्रकाशित: ४ फाल्गुन २०८२, सोमबार
