चीनले सरकारी निकायका सिस्टमहरुबाट माइक्रोसफ्टको विन्डोज १० हटाउँदै

काठमाडौं ।

चीनले सरकार र सरकार-नियन्त्रित संस्थाहरूलाई उनीहरूको कम्प्युटर प्रणालीबाट माइक्रोसफ्ट विन्डोज हटाउन निर्देशन दिएको छ। यो कदम बेइजिङले लामो समयदेखि घरेलु प्रविधि र सफ्टवेयरको प्रवर्द्धनमा जोड दिइरहेको बेला आएको हो।

ब्लूमबर्गको रिपोर्टका अनुसार, चीनको राज्य सुरक्षा मन्त्रालयले केही सरकारी संस्थाहरू र राज्य-स्वामित्व भएका कम्पनीहरूलाई विन्डोज १० चाइना गभर्नमेन्ट संस्करण हटाउन निर्देशन दिएको छ। उल्लेखनीय कुरा, यो विन्डोजको मानक संस्करण होइन, तर चिनियाँ सरकारको आवश्यकतालाई ध्यानमा राखेर डिजाइन गरिएको विशेष संस्करण हो। यो संस्करण अब समयभन्दा पहिले नै हटाउन भनिएको उल्लेख छ।

चिनियाँ सरकारको आवश्यकताहरू पूरा गर्न माइक्रोसफ्टले विन्डोज १० चाइना गभर्नमेन्ट संस्करण विकास गरेको थियो। यस उद्देश्यका लागि, माइक्रोसफ्टले चीनको सरकारी स्वामित्व भएको कम्पनी, चाइना इलेक्ट्रोनिक्स टेक्नोलोजी ग्रुप (सीईटीसी) सँग सी एण्ड एम इन्फर्मेसन टेक्नोलोजीज (सीएमआईटी) नामक संयुक्त उद्यम कम्पनी गठन गर्यो।

माइक्रोसफ्टका अनुसार, यो संस्करणले चिनियाँ सरकारलाई टेलिमेट्री र अपडेटहरूमा बढी नियन्त्रण दियो, र यसलाई आफ्नै इन्क्रिप्शन एल्गोरिदमहरू प्रयोग गर्न अनुमति दियो।

यसको बाबजुद पनि, चीन अब यो प्रणालीबाट टाढा जाने तयारीमा छ। सीएमआईटीका अनुसार, विन्डोज १० सीएमआईटी गभर्नमेन्ट एडिसन भी२०२२एल (Windows 10 CMIT Government Edition V2022-L) पाँच वर्षको सेवा चक्रको साथ जारी गरिएको थियो, जसको समर्थन फेब्रुअरी २०२७ सम्म विस्तार गरिएको थियो।

चीनको डाटा सुरक्षा र राष्ट्रिय सुरक्षा चिन्ताहरू यस निर्णयको पछाडि प्रमुख कारणहरू भएको रिपोर्टमा भनिएको छ। चीनले केही समयदेखि सरकारी कम्प्युटर र अन्य प्रणालीहरूमा विदेशी प्रविधिमा आफ्नो निर्भरता कम गर्ने प्रयास गरिरहेको छ।

प्रविधिलाई लिएर चीन र संयुक्त राज्य अमेरिका बीच बढ्दो तनाव पछि यो नीति अझ महत्त्वपूर्ण भएको छ। बेइजिङले संवेदनशील डाटा र सरकारी प्रणालीहरूको लागि विदेशी कम्पनीहरूमा निर्भरता कम गर्न सरकारी संस्थाहरूमा घरेलु हार्डवेयर र सफ्टवेयरको प्रयोगलाई प्रवर्द्धन गरिरहेको छ।

विन्डोज हटाएपछि, चीनका सरकारी संस्थाहरूले घरेलु लिनक्समाआधारित अपरेटिङ सिस्टमहरूको प्रयोगलाई प्रवर्द्धन गर्ने सम्भावना छ। चीनका धेरै घरेलु कम्पनीहरू र संस्थाहरूले पहिले नै लिनक्समाआधारित अपरेटिङ सिस्टमहरू विकास गरिरहेका छन्।

यसको उद्देश्य केवल अमेरिकी कम्पनीबाट सफ्टवेयर प्रतिस्थापन गर्नु होइन, चीनको सम्पूर्ण प्राविधिक इकोसिस्टमलाई अझ आत्मनिर्भर बनाउनु हो। चीनले पहिले नै चिप्स, अपरेटिङ सिस्टम, सर्भर र अन्य प्रविधि क्षेत्रहरूमा घरेलु विकल्पहरूलाई प्रवर्द्धन गर्ने प्रयास गरिरहेको छ।

यो निर्णय माइक्रोसफ्टको लागि पनि महत्त्वपूर्ण भएको छ। कम्पनीले चिनियाँ सरकारी ग्राहकहरूका लागि विन्डोजको विशेष संस्करण विकास गरेर चीनमा आफ्नो उपस्थिति कायम राख्ने प्रयास गरेको थियो। यद्यपि, हालैका वर्षहरूमा, घरेलु प्रविधिलाई प्रवर्द्धन गर्ने नीतिहरू र अमेरिका र चीन बीच बढ्दो तनावका कारण चीनमा माइक्रोसफ्टको व्यवसाय प्रभावित भएको छ।