काठमाडौं ।
स्पेसएक्सको शेयर मूल्य सोमबार लगभग ८ प्रतिशतले बढेसँगै इलन मस्कको कम्पनीले आफ्नो रेकर्ड प्रारम्भिक सार्वजनिक प्रस्ताव राखेको केही समय पछि, मस्क फेरि एक पटक ट्रिलियनियर भएका छन्।
मोर्गन स्टेनली विश्लेषकहरूको आइतबारको नोट पछि यो उछाल आएको हो, जसले स्पेसएक्सलाई आजको मूल्यमा “सस्तो” भनेका थिए, र “भविष्यको एआई उत्पादन रिलीज, स्टारशिप प्रगति, र थप नियोक्लाउड सम्झौताहरू” लाई हाइलाइट गरेका थिए।
उनीहरूले स्टक किन्न सिफारिस गर्छन् र ३०० डलर मूल्य लक्ष्य राख्छन्, जुन सोमबारको १७१.०९ डलरको बन्दबाट लगभग ७५ प्रतिशतले वृद्धि भएको सीएनबीसीले रिपोर्टमा भनेको छ।
ब्लुमबर्ग बिलियनेयर्स इन्डेक्सका अनुसार, स्पेसएक्स र टेस्लामा रहेको आफ्नो स्वामित्वको मूल्य बढेसँगै सोमबार विश्वका सबैभन्दा धनी व्यक्तिको सम्पत्ति ६५ अर्ब डलरले बढेर १.०४ ट्रिलियन डलर पुगेको छ।
गत हप्ताको अन्त्यमा स्पेसएक्सले एकै दिनमा धेरै ऐतिहासिक उडानहरू सञ्चालन गर्यो, जसमा नासाको लागि अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरिक्ष स्टेशनमा क्रुड मिसन पठाउने र गुगलको एआई चिप्सको कक्षमा छुट्टै प्रक्षेपण समावेश थियो।
मोर्गन स्टेनली विश्लेषकहरूले लगानीकर्ताहरूलाई यसको विशाल स्टारशिप रकेटको लागि कम्पनीको अर्को योजनाबद्ध परीक्षण उडान अघि र अक्टोबरको अन्त्यमा अपेक्षित तेस्रो त्रैमासिक आय रिपोर्ट अघि स्पेसएक्सको शेयरहरू किन्न सुझाव दिएका छन्।
‘स्टारशिप’ स्पेसएक्सको अर्को पुस्ताको अन्तरिक्ष यान हो, जुन अहिलेसम्म बनेको सबैभन्दा ठूलो रकेट हो, र यसको माथिल्लो चरण र बूस्टर दुवै सुरक्षित रूपमा पृथ्वीमा अवतरण गर्न सक्षम भएकोले पूर्ण रूपमा पुन: प्रयोग गर्न मिल्ने गरी डिजाइन गरिएको छ। यो प्रणालीले स्पेसएक्सको व्यवसायलाई सुपरचार्ज गर्ने अपेक्षा गरिएको छ, जसले कम्पनीको स्टारलिङ्क भूउपग्रहहरू, साथै अन्य कम्पनीहरू र एजेन्सीहरूका कार्गो र चालक दलहरूलाई कक्षमा ल्याउँछ।
“यदि स्पेसएक्सले आफ्नो अर्को परीक्षण उडानमा स्टारशिप माथिल्लो चरणको जहाज समात्ने प्रयास गर्छ भने, त्यो “आईपीओ पछिको सबैभन्दा ठूलो सकारात्मक उत्प्रेरक” हुन सक्छ,” विश्लेषकहरूले लेखे। पहिलेको परीक्षण उडानहरूमा, स्टारशिप माथिल्लो चरणले समुद्रमा स्प्ल्याश डाउनहरू बनाएको छ, तर पुन: प्रयोग गर्न मिल्ने प्रमाणित भएको छैन।
स्पेसएक्सले आफ्नो कृत्रिम बुद्धिमत्ता व्यवसायबाट पनि बढावा पाइरहेको छ, जुन यसले गत वर्ष मस्कको एक्सएआईको अधिग्रहण मार्फत प्राप्त गरेको थियो र हालैको कर्सरको अधिग्रहण मार्फत विस्तार गरिएको थियो।
कम्पनीको स्वदेशी ग्रोक मोडेलले ओपनएआई र एन्थ्रोपिकका अग्रणी मोडेलहरूको तुलनामा उडान भरेको छैन, तर स्पेसएक्सले गुगल र एन्थ्रोपिक जस्ता कम्पनीहरूलाई क्षमता भाडामा दिएर ठूलो राजस्व उत्पन्न गरिरहेको छ।
ट्रम्प प्रशासनसँग घनिष्ठ सम्बन्धको फाइदा पनि मस्कलाई रहेको रिपोर्टमा उल्लेख छ।
गत साता बुधबार, पेन्टागनले मस्कलाई ‘प्रोजेक्ट मेरिडियन’ को सह-प्रमुखमा नियुक्त गर्यो। यो पहलले भविष्यका युद्धहरूमा अमेरिकालाई आवश्यक पर्न सक्ने हतियार, प्रविधि र सैन्य क्षमताहरूको पहिचान गर्ने काम गर्छ। ‘फेडस्काउट’ का अनुसार, स्पेसएक्सले आफ्नो आम्दानीको ठूलो हिस्सा अमेरिकी सरकार र बढ्दो रूपमा रक्षा सम्झौताहरूबाट प्राप्त गर्छ। रक्षा विभागसँगको कामबाट कम्पनीले हालसम्म १२.७ अर्ब डलरभन्दा बढी कमाइसकेको छ।
मस्कले सप्ताहन्तमा घोषणा गरे कि उनी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको नयाँ ‘ब्रान्डिङ’ शैलीलाई अपनाउँदै ‘स्पेसएक्सएआई’ का रूपमा हाल चिनिने स्पेसएक्सको एआई डिभिजनको नाम परिवर्तन गरेर ‘स्पेसएक्सएसआई’ राख्नेछन्।
यस्तै, फोर्ब्सको ‘रियल-टाइम’ अर्बपतिहरूको सूची अनुसार, टेस्ला र स्पेसएक्समा रहेको आफ्नो स्वामित्वलाई जोड्दा मस्कको कुल सम्पत्ति १.०३ ट्रिलियन डलर पुगेको छ।
स्पेसएक्स १२ जुनमा सार्वजनिक कम्पनीका रूपमा सूचीकृत भयो र १६ जुनमा यसको सेयर मूल्य बढेर २०१.८० डलरको कीर्तिमानी विन्दुमा पुगेको थियो।
प्रकाशित: २० आश्विन २०८३, मंगलवार
