काठमाडौं ।
ब्लुमबर्गएनईएफको नयाँ प्रतिवेदनअनुसार सन् २०३५ सम्म अमेरिकामा उत्पादन हुने कुल विद्युतको करिब पाँचौं हिस्सा डाटा सेन्टरहरूले मात्रै प्रयोग गर्नेछन्। यो अहिलेको तुलनामा चार गुणा बढी हो।
प्रतिवेदनले एआई कम्प्युटिङको तीव्र विस्तारका कारण आगामी १० वर्षमा डाटा सेन्टरको क्षमता झन्डै २०० गिगावाट पुग्ने अनुमान गरेको छ। त्यसमध्ये करिब आधा क्षमता एआई मोडेलको प्रशिक्षण र इनफरेन्सका लागि प्रयोग हुनेछ र यसको अधिकांश अमेरिका केन्द्रित रहनेछ। सन् २०३३ सम्म विद्युत मागका आधारमा विश्वका ६४ प्रतिशत एआई चिप अमेरिका मै रहने अनुमान गरिएको छ।
ब्लुमबर्गएनईएफका अनुसार यो अनुमान पनि सावधानीपूर्वक गरिएको हुन सक्छ।
सन् २०३५ को विद्युत मागबारे ब्लुमबर्गएनईएफको नयाँ अनुमान उसले गत डिसेम्बरमा गरेको प्रक्षेपणभन्दा ८३ प्रतिशत बढी छ। अन्य संस्थाहरूले पनि आफ्नो अनुमान बढाएका छन्। विद्युत उद्योगसम्बन्धी गैरनाफामूलक संस्था ईपीआरआईले सन् २०२४ को आफ्नो अनुमान दोब्बरभन्दा बढी बनाएको छ भने एस एन्ड पीको अनुमान अक्टोबरदेखि अप्रिलबीच एकतिहाइभन्दा बढीले बढेको छ। यी संशोधनहरूले अमेरिकाभर डाटा सेन्टर निर्माण तीव्र गतिमा भइरहेको देखाउँछन्।
आगामी दशकमा बन्ने अधिकांश नयाँ डाटा सेन्टरहरू पहिले नै दबाबमा रहेका विद्युत ग्रिडमा जोडिने ब्लुमबर्गएनईएफको अनुमान छ। भर्जिनियादेखि इलिनोइससम्म फैलिएको पीजेएम इन्टरकनेक्सन क्षेत्रमा उत्पादन हुने विद्युतको ३४ प्रतिशत डाटा सेन्टरहरूले प्रयोग गर्नेछन्। टेक्सासको अधिकांश क्षेत्र समेट्ने ईआरकोटले आफ्नो उत्पादन क्षमताको २२ प्रतिशत डाटा सेन्टरका लागि छुट्याउनुपर्ने अवस्था आउनेछ।
टेलिकम्स डटकमका अनुसार पहिलेदेखि नै धेरै डाटा सेन्टर रहेको पीजेएमले ठूला विद्युत उत्पादक र ठूला उपभोक्ताबाट आएका नयाँ जडानका आवेदन व्यवस्थापन गर्न कठिनाइ भोगिरहेको छ। यसले नयाँ विद्युत स्रोतलाई ग्रिडमा जोड्ने आवेदन चार वर्षका लागि रोकिएको थियो, जसका कारण माग बढिरहँदा अवस्था झन् जटिल बनेको थियो।
पीजेएमले गत अप्रिलमा नयाँ विद्युत उत्पादन स्रोतका लागि आवेदन प्रक्रिया पुनः खोले पनि अवस्था अझै चुनौतीपूर्ण छ। अमेरिकी इलेक्ट्रिक पावर (एईपी) ले त पीजेएमबाट बाहिरिने चेतावनीसमेत दिएको छ। विद्युत आपूर्ति र मागबीचको असन्तुलनका कारण पछिल्लो एक वर्षमा विद्युत मूल्य ७६ प्रतिशतले बढेको छ।
यति धेरै चाप हुँदाहुँदै पनि डाटा सेन्टरहरू पीजेएममा जडिन चाहिरहेका छन्। ग्रिड व्यवस्थापकको पछिल्लो क्षमता लिलामीमा डाटा सेन्टरहरूले कुल मागको ३८ प्रतिशत हिस्सा ओगटेका थिए।
अमेरिकाले एआई कम्प्युटिङमा अग्रणी स्थान कायम राखे पनि अन्य देशहरूमा पनि डाटा सेन्टर विस्तार जारी रहनेछ। सन् २०३३ सम्म एआईको प्रयोग तीव्र गतिमा बढिरहेमा विश्वभरका डाटा सेन्टरहरूले थप १,९३५ टेरावाट-घण्टा विद्युत माग सिर्जना गर्नेछन्, जुन भारतले एक वर्षमा प्रयोग गर्ने विद्युतसँग लगभग बराबर हो।
प्रकाशित: ७ श्रावण २०८३, बिहीबार
