काठमाडौं ।
अमेरिकी राष्ट्रपतीय निर्वाचनपछि नोभेम्बर २०२४ मा इलन मस्कको एक्सबाट ठूलो संख्यामा प्रयोगकर्ता बाहिरिएपछि विकेन्द्रीकृत सामाजिक सञ्जाल ब्लूस्काईले ठूलो लाभ पाएको थियो। तर अहिले करिब दुई वर्षपछि एक्सको प्रतिस्पर्धीका रूपमा हेरिएको ब्लूस्काईले आफ्नो गति कायम राख्न संघर्ष गरिरहेको छ।
डिजिटल इन्टेलिजेन्स प्रदायक सिमिलरवेबको तथ्यांकअनुसार, ब्लूस्काईको मोबाइल एपमा जुन २०२६ मा विश्वभर १ करोड ४ लाख मासिक सक्रिय प्रयोगकर्ता थिए। यो अघिल्लो वर्षको सोही अवधिको तुलनामा २७.२ प्रतिशत कम हो।
यस्तै, मोबाइलमा दैनिक सक्रिय प्रयोगकर्ता पनि निरन्तर घटिरहेका छन्। जुलाईमा दैनिक सक्रिय प्रयोगकर्ता अघिल्लो वर्षको तुलनामा २५.६ प्रतिशत घटेर करिब ३० लाखमा पुगेका छन्।
यी तथ्यांकले ब्लूस्काईको एपमा दर्ता भएका खाताको संख्या बढिरहेको भए पनि नियमित रूपमा मोबाइल एप प्रयोग गर्ने मानिसको संख्या घटिरहेको देखाउँछ। यसले निर्वाचनपछि एक्सप्रतिको असन्तुष्टिका कारण ब्लूस्काईमा जोडिएका केही प्रयोगकर्ता लामो समयसम्म टिक्न नसकेको पनि संकेत गर्छ।
टेकक्रञ्चका अनुसार तर मुख्य कुरा निर्वाचनपछिको प्रयोगकर्ता वृद्धि घट्नु मात्र होइन। सन् २०२४ को अन्त्यमा पुगेको उच्च बिन्दुको तुलनामा ब्लूस्काईको मासिक सक्रिय प्रयोगकर्ता आधाभन्दा बढी घटिसकेका छन्।
यसले निर्वाचनपछिको प्रारम्भिक वृद्धि कम भएपछि पनि एपको प्रयोग घट्दै गएको देखाउँछ। सिमिलरवेबको तथ्यांकअनुसार सन् २०२४ को चौथो त्रैमासिकमा मासिक सक्रिय प्रयोगकर्ताको त्रैमासिक औसत करिब २ करोड २१ लाख थियो। यो संख्या सन् २०२६ को दोस्रो त्रैमासिकमा घटेर १ करोड ७ लाखमा पुगेको छ। अर्थात् करिब ५२ प्रतिशतले कमी आएको छ।
ब्लूस्काईभन्दा बाहिर विस्तार
ब्लूस्काईका प्रयोगकर्ता संख्या घटे पनि टिकेका प्रयोगकर्ता भने सक्रिय छन्। यसको सानो समुदाय तुलनात्मक रूपमा सक्रिय रहेको देखिन्छ। जुनमा दैनिक सक्रिय र मासिक सक्रिय प्रयोगकर्ताको अनुपात करिब २९ प्रतिशत थियो, जुन थ्रेड्सको आसपासकै स्तर हो।
ब्लूस्काईका नयाँ प्रमुख कार्यकारी अधिकृत टोनी स्नाइडरका लागि यी तथ्यांक त्यति चिन्ताजनक नहुन सक्छन्। कम्पनीको मुख्य ध्यान ब्लूस्काई एपलाई मात्र सफल बनाउनेमा नभई यसको आधारभूत प्रोटोकल एटी प्रोटोमार्फत थप सामाजिक एप, सेवा र समुदाय सञ्चालन गर्न सकिने वातावरण बनाउनेमा छ।
ब्ल्याकस्काई र युरोस्काईजस्ता परियोजना विस्तार भइरहेका छन्। भिडियोमा केन्द्रित स्काइलाइटजस्ता केही एटी प्रोटो एपले पनि प्रारम्भिक सफलता हासिल गरेका छन्।
यसका साथै कम्पनीले एआईमा आधारित अनुसन्धान उपकरण एटीजस्ता नयाँ उत्पादन सार्वजनिक गरेको छ र ब्लूस्काईमा निजी डाटाका लागि समर्थन थप्ने काम गरिरहेको छ। यसले सार्वजनिक सामाजिक सञ्जालभन्दा निजी नेटवर्किङ र समुदायमा बढी रुचि राख्ने नयाँ प्रकारका प्रयोगकर्तालाई ब्लूस्काईतर्फ आकर्षित गर्न सक्ने अपेक्षा गरिएको छ।
सिमिलरवेबको तथ्यांकले ब्लूस्काईका प्रयोगकर्ता फेरि एक्समा फर्किएको संकेत भने गर्दैन। केहीले यस्तो हुन सक्ने आशंका गरेका थिए।
बरु तथ्यांकअनुसार जुन २०२६ मा एक्सका विश्वव्यापी मोबाइल मासिक सक्रिय प्रयोगकर्ता अघिल्लो वर्षको तुलनामा करिब ३ प्रतिशत घटेका छन्। जुलाईमा एक्सका मोबाइल दैनिक सक्रिय प्रयोगकर्ता ७ प्रतिशत घटेर १२ करोड ३७ लाखमा पुगेका छन्।
यद्यपि एक्स अझै ठूलो सामाजिक सञ्जाल हो। जुन २०२६ मा यसको एपमा करिब ३० करोड २० लाख मासिक सक्रिय प्रयोगकर्ता थिए। जुलाईमा एक्सको वेबसाइट भ्रमण पनि अघिल्लो वर्षको तुलनामा ५.३ प्रतिशत बढेर ४७० करोड पुगेको छ।
बरु अहिले चिन्ताको विषय बन्न सक्ने एप थ्रेड्स देखिएको छ। थ्रेड्सले ब्लूस्काईमा घटेको सक्रियताबाट लाभ लिइरहेको हो वा ट्विटरजस्तो सेवा पहिले प्रयोग नगरेका नयाँ प्रयोगकर्तालाई आकर्षित गरिरहेको हो भन्ने स्पष्ट छैन।
जे भए पनि मेटाको स्वामित्वमा रहेको थ्रेड्सका दैनिक सक्रिय प्रयोगकर्ता जुलाई २०२६ मा अघिल्लो वर्षको तुलनामा २१.३ प्रतिशत बढेर १४ करोड ७० लाख पुगेका छन्। त्यस्तै, यसको वेबसाइट भ्रमण ११२ प्रतिशत बढेर ४७ करोड १६ लाख पुगेको छ।
ब्लूस्काईका आफ्नै सार्वजनिक तथ्यांकअनुसार कम्पनीसँग अहिले करिब ४ करोड ६० लाख दर्ता भएका प्रयोगकर्ता छन्। तर कम्पनीले दैनिक वा मासिक सक्रिय प्रयोगकर्तासम्बन्धी छुट्टै तथ्यांक सार्वजनिक गर्दैन।
प्रकाशित: ३० श्रावण २०८३, शनिबार
