काठमाडौं ।
लिथियम–आयन ब्याट्रीहरूको बारेमा विशेष गरी तिनीहरूमा आगो समात्ने जोखिमका साथै विभिन्न दावीहरू प्रायः अनलाइनमा प्रसारित हुने गरेका छन्।
यी ब्याट्रीहरू “पानीको सम्पर्कमा आएपछि विस्फोट हुन्छन्” वा “तिनीहरूको आगो कुनै पनि तरिकाले निभाउन सकिँदैन” भन्ने जस्ता मिथकहरू पनि रहेका छन्।
प्रविधि र सुरक्षा विज्ञहरूले यी दावीहरू पूर्ण रूपमा सही नभएको र प्रायः अतिरञ्जित भएको भनेर स्पष्ट पारेका छन्।
फोन, ल्यापटप र विद्युतीय सवारी साधनहरूमा व्यापक रूपमा प्रयोग हुने लिथियम–आयन ब्याट्रीहरूले भौतिक क्षति, अत्यधिक ताप वा आन्तरिक दोषहरू जस्ता निश्चित परिस्थितिहरूमा मात्र आगो समात्न सक्छन्।
केही अवस्थामा यी लिथियम–आयन ब्याट्रीहरू “थर्मल रनअवे” भनिने प्रक्रियाबाट गुज्रने र तापक्रम द्रुत रूपमा बढ्नुका साथै नियन्त्रण गर्न गाह्रो हुने भएकाले आगो समात्न सक्ने उल्लेख गरिएको छ।
विशेषज्ञहरूले यी आगो निभाउन सम्भव भएको र त्यसका लागि विधिहरूका साथै ठूलो मात्रामा पानी वा विशेष उपकरणहरू आवश्यक पर्ने सुझाव दिएका छन्।
पानीले आगो निभाए तापनि पानीको प्रयोग विशिष्ट परिस्थितिमा निर्भर गर्ने विशेषज्ञहरूले बताएका छन्। त्यसकारण, वैज्ञानिक प्रमाणीकरण बिना सामाजिक सञ्जालहरूका जानकारीलाई हल्का रूपमा नलिन विशेषज्ञहरूले आह्वान गरेका छन्।
विशेषज्ञहरूका अनुसार यो केसले गलत सूचना विरुद्ध लड्ने र हरेक दिन प्रयोग हुने प्रविधिहरूलाई सही रूपमा बुझ्नु पर्ने महत्वपूर्ण तथ्यलाई देखाएको टेलिग्राफले गरेको छ।
प्रकाशित: २२ बैशाख २०८३, मंगलवार
