काठमाडौं ।
धेरैजसो मानिसहरु निद्रामा झुल्छन्। तर केहिले यसलाई नाफामा परिणत गर्ने तरिका फेला पारेका छन्।
भिडियो प्लेटफर्महरू यूट्यूब, टिकटक र ट्विच तथाकथित ‘स्लीप स्ट्रिमर्स’ ले भरिएका छन्, जसले कभरहरू मुनि आफ्नो प्रत्यक्ष फुटेज प्रसारण गर्छन्।
काई सेनाट जसलाई हालै अमेरिकामा दंगा भड्काएको आरोप लगाइएको थियो। उनी यसको केन्द्रमा छन्।
अनुमानहरूले सुझाव दिन्छ कि उनले मार्चमा एक महिना नन् स्टप सुतेको स्ट्रिमको अवधिमा दशौं हजार डलर कमाएका छन्।
अमोरान्थ, विश्वको सबैभन्दा प्रसिद्ध स्ट्रिमरहरू मध्ये एकले जुनमा आइस्ड कफी आवर पोडकास्टमा दाबी गरेकी थिइन् कि उनी स्लीप स्ट्रिमबाट १५ हजार अमेरिकी डलरसम्म कमाउन सक्छिन्।
दर्शकहरूको लागि स्लीप स्ट्रिमर्स उनीहरूलाई समुदायको भावना प्रदान गर्न सक्छ। कसैसँग सुत्ने तथा साथै मनोरञ्जनको स्रोतको रुपमा पनि।
यो विचार अनौठो लाग्न सक्छ। तर यो पूर्णतया नयाँ होइन। सन् २००० दशकको शुरुवातमा, रियलिटी शो बिग ब्रदर संसारको सबैभन्दा धेरै हेरिएको शो मध्ये एक थियो। शोको २४ घण्टाको दौरान घरका सदस्याहरु रातभर सुतेको देख्ने मौला मिलेको थियो। लाइभ स्ट्रिमर्स एक आश्चर्यजनक रुपमा अनलाइन हिट भयो।
र २००४ मा, नेशनल पोट्र्रेट ग्यालरीले फुटबलर डेभिड बेकह्याम सुतिरहेको एक घण्टा लामो भिडियो अनावरण गरेको थियो।
झपकी लिनुहोस्, जित्नुहोस्
निद्राका अन्य रूपहरू देखा पर्न थालेका छन्। स्ट्रिमर्सलाई सुत्नको लागि भुक्तान गर्नुको सट्टा, दर्शकहरूले स्ट्रिमर्सलाई जागा राख्न पैसा तिर्छन्।
पैसा दान गरेर, मानिसहरूले चर्को आवाज, अलर्टहरू, फ्लिकर बत्तीहरू ट्रिगर गर्न सक्छन्, वा किोठमामा यस्तो चीजहरु गर्न सक्छन् जसले सपना देख्ने स्ट्रिमर्सको निन्द्रामा बाधा पुर्याउन सक्छन्।
यी भिडियोहरू लाइभ-एक्शन भिडियो गेम जस्तै छन्, जसमा स्ट्रिमर मात्र निदाउन खोजिरहेका छन् र खेलाडीहरू वा दर्शकहरू उनीहरूलाई ब्यूँझाउनको लागि जे पनि गरिरहेका छन्।
यो प्रवृति टिकटकमा सुरु भयो र यसमा स्टेनली उर्झ स्टेनलीमोभ जस्तै ‘स्लीपफ्लुएन्सरहरू’ समावेश छन्। उनी भन्छन् आफ्नो भाडा तिर्न आफ्नो कहिले काँही निद्रा स्ट्रिमबाट पर्याप्त आम्दानी गर्छन्।
दर्शकहरूले विशेषाधिकारको लागि धेरै तिर्नेछन्। उदाहरणका लागि, दर्शक स्टैनलीमोभलाई उसले लगाएको ब्रेसलेट मार्फत विद्युतीय झटका दिन ९५ अमेरिकी डलर भुक्तानी गर्न सक्छन्। ‘सामान्यतया जब म स्लीप स्ट्रिम गर्छु, यो युट्युब भिडियोहरू बनाउनु हो र त्यसपछि त्यसबाट सामग्री बनाउनु हो, त्यसैले मेरो लागि जाप हुनु मूलतः यूट्यूब च्यानलको सामग्री मात्र हो,’ उनले बीबीसीलाई भने।
‘मलाई थाहा छैन कि यो हाम्रो आदिम प्रवृत्ति जस्तै हो, तर केहि मानिसहरू साँच्चै अरू मानिसहरूलाई पीडामा वा अरू मानिसहरूलाई चोट लागेको देख्न मन पराउँछन्, यदि यसले अर्थ राख्छ।’
तर स्ट्रिमर्सबाट राम्रो पैसा कमाउने बावजुद -उसको बत्तीहरू झिलिमिली बनाउन १२ अमेरिकी डलर वा धेरै चम्किलो प्रकाशले उसलाई अन्धा पार्न २४ अमेरिकी डलर जस्ता शुल्कहरू सहित-स्ट्यान्लीमोभ भन्छन् कि उनले अहिलेको लागि ती गर्न छोडेका छन्ः ‘मानसिक स्वास्थ्य र थकानका कारण म स्लीप स्ट्रीमबाट ब्रेक लिइरहेको छु।’
‘म यो सबै आफैं गर्छु। विगत तीन वर्षमा, म हप्तामा लगभग तीनवटा भिडियोहरू रेकर्ड र सम्पादन गर्दैछु … मेरो सामग्रीको कुरा गर्दा मेरो काँधमा धेरै भार छ।’
‘तर यो किनभने म यसलाई मेरो तरिकाले गर्न चाहन्छु। मेरो ब्रान्ड मूलतः मेरो ठट्टा, मेरो हास्य हो, र यो सम्पादनमा पनि आउँछ, म मूल रूपमा भिडियोलाई स्ट्रिम गर्दा मानसिक रूपमा सम्पादन गर्दैछु,’ उनले थपे।
प्रकाशित: ३ भाद्र २०८०, आईतवार
