काठमाडौं ।
चीन अन्तरिक्षमा आणविक शक्ति प्रयोग गर्नेमा अगाडि बढिरहेको छ। बाह्य अन्तरिक्षमा शक्ति र प्रोपल्सन प्रदान गर्नका लागि चिनियाँ आणविक रिएक्टरले एक व्यापक प्रदर्शन मूल्याङ्कन पारित गरेको हो।
स्पेसन्युजका अनुसार चीनको विज्ञान र प्रविधि मन्त्रालयले एक मेगावाट बिजुली उत्पादन गर्ने लक्ष्य राखेको अन्तरिक्ष आणविक रिएक्टर परियोजनालाई अनुमोदन गरेको हो।
१० अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरिक्ष स्टेशनहरू जारी राख्नको लागि त्यो पर्याप्त स्पेस पावर हो र नासाको अनुमानअनुसार कम्प्लेक्सले बढीमा १२० किलोवाट विद्युतीय शक्ति प्राप्त गर्दछ। यो रिएक्टर चाइनिज एकेडेमी अफ साइन्सेसले डिजाइन गरेको हो र यसले स्पेसक्राफ्ट पावर सप्लाई र प्रोपल्सनका लागि एक मेगावाट बिजुली उत्पादन गर्न सक्छ।
चिनियाँ सञ्चारमाध्यमहरुकाअनुसार यस परियोजनालाई अगस्ट २५ मा चीनको विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयद्वारा व्यापक कार्यसम्पादन मूल्याङ्कन पारित गरेको छ।
प्रतिवेदनमा कुनै प्राविधिक विवरण वा आणविक उर्जा प्रणालीको प्रयोगको लागि योजनाहरू उल्लेख गरिएको थिएन।
आणविक विखण्डन प्रणालीहरूले बाह्य ग्रहहरूमा रोबोट मिशनहरूको लागि उच्च स्तरको शक्ति र बिजुली प्रोपल्सन प्रदान गर्दछ, जसले सूर्यबाट धेरै कम ऊर्जा प्राप्त गर्दछ, जसले सौर्य ऊर्जा उत्पादनलाई बेकार बनाउँछ। तिनीहरूले चालक दलका मिशनहरूको लागि ग्रहको सतहहरूमा पनि शक्ति प्रदान गर्न सक्छन्।
परियोजना राष्ट्रिय प्रमुख अनुसन्धान र विकास कार्यक्रमको रूपमा सन् २०१९ मा प्रारम्भ गरिएको थियो र अन्तरिक्षमा प्रयोगको लागि आणविक ऊर्जाको विकासमा चीनको बलियो चासो देखाउँछ।
साउथ चाइना मर्निङ पोस्टले गत वर्ष रिपोर्ट गरेअनुसार प्रोटोटाइप डिजाइन पूरा भएको थियो र केही कम्पोनेन्टहरू बनाइएका थिए।
वरिष्ठ चिनियाँ अन्तरिक्ष अन्वेषण अधिकारी तथा नव-स्थापित टियान्डु डीप स्पेस एक्सप्लोरेसन ल्याबरोटरीका निर्देशक वु वेरेनले सन् २०१९ मा, भविष्यको मिसन आवश्यकताहरू पूरा गर्न अन्तरिक्षको लागि आणविक शक्तिमा सफलताहरूका लागि आह्वान गरे।
प्रोपोल्सनको लागि शक्ति प्रदान गर्न आणविक अन्तरिक्ष रिएक्टर प्रयोग गर्नेगरी चिनियाँ नागरिक मिशन प्रस्तावहरूमा भोयजर-जस्तो मिसनहरू समावेश छन्।
एक आणविक रिएक्टरद्वारा संचालित इलेक्ट्रिक प्रोपल्सन प्रयोग गरेर नेप्च्यून अर्बिटर मिशन अवधारणा पनि प्रकाशित गरिएको छ।
चीनले हालैका वर्षहरूमा आफ्नो अन्तरिक्ष यातायात र गहिरो अन्तरिक्ष क्षमताहरू विस्तार गर्दै आएको छ भने चन्द्र, मंगल र अन्तरिक्ष स्टेशन परियोजनाहरूलाई सहज बनाउन क्रायोजेनिक रकेटहरू सफलतापूर्वक विकास गर्दैछ। यसले अब पुन: प्रयोग योग्य लन्चरहरू, सुपर हेभी-लिफ्ट रकेटहरू र दुई-चरण-देखि-अर्बिट पुन: प्रयोज्य स्पेसप्लेन प्रणालीमा काम गरिरहेको छ।
डार्पा, नासा र डिपार्टमेन्ट अफ डिपार्टमेन्टले अवधारणामा काम गरिरहँदा अमेरिकाले आणविक शक्तिबाट चल्ने अन्तरिक्ष यान योजनाहरू पनि अगाडि बढाइरहेको छ।
प्रकाशित: १७ भाद्र २०७९, शुक्रबार
