काठमाडौं ।
भारतमा, ह्वाट्सएप र टेलिग्राम जस्ता मेसेजिङ एपहरू अब सिम कार्ड नभएका फोनहरूमा चल्ने छैनन्। यसको कारण सन् २०२७ जनवरी १ देखि भारतमा “सिम बाइन्डिङ” (SIM binding) अनिवार्य गरिँदैछ। भारतीय दूरसञ्चार विभागले मेसेजिङ प्लेटफर्महरूका लागि निर्देशिका जारी गरेको छ, जसअनुसार एकाउन्ट दर्ता गर्दा प्रयोगकर्ताको डिभाइसमा सक्रिय सिम कार्ड हुनुपर्नेछ। यो नियम पालना गर्नुपर्ने अन्तिम मिति सन् २०२६ डिसेम्बर ३१ तोकिएको छ।
यदि सिम कार्ड निकालियो, अर्कोले प्रतिस्थापन गरियो वा निष्क्रिय पारियो भने, वैध सिम कार्ड पुनः नराखेसम्म ती मेसेजिङ एप्स काम गर्न बन्द हुनेछन्।
सिम बाइन्डिङ भनेको के हो ?
सिम बाइन्डिङको अर्थ हो-मोबाइल नम्बर, सिम कार्ड र फोनमा चल्ने मेसेजिङ एपहरू एक-अर्कासँग जोडिनु। यसको मतलब, मेसेजिङ एपहरूसँग सम्बन्धित भौतिक सिम कार्ड डिभाइसभित्रै राखिएको हुनुपर्छ।
साइबर ठगी, फिसिङ र “डिजिटल अरेस्ट” जस्ता अपराधहरू, जुन भारतीय मोबाइल नम्बरहरू प्रयोग गरेर देशबाहिरबाट गरिन्छन्, तिनलाई नियन्त्रण गर्न सिम बाइन्डिङ लागू गर्न लागिएको हो। यस कदमले देशको दूरसञ्चार साइबर सुरक्षालाई अझ बलियो बनाउनेछ। यी नियमहरूको पालना सुनिश्चित गर्न, एप्पलले आफ्नो आईओएसमा एउटा सफ्टवेयर प्याच अपडेट गरेको छ, जसले आईफोनमा भौतिक सिम कार्ड छ कि छैन भनेर सजिलै पत्ता लगाउन मद्दत गर्छ।
सन् २०२६ जनवरी १ देखि, मेसेजिङ सेवाहरू प्रयोग गर्नका लागि डिभाइसमा दर्ता गरिएको सिम कार्ड हुनु अनिवार्य हुनेछ। यसले मुख्यतया ती प्रयोगकर्ताहरूलाई असर गर्नेछ, जो हाल आफ्नो डिभाइसमा दर्ता गरिएको सिम कार्ड बिना नै वाइफाइमार्फत ह्वाट्सएप र टेलिग्राम जस्ता एपहरू चलाइरहेका छन्।
साथै, यसले धेरै डिभाइसहरू प्रयोग गर्ने र बारम्बार सिम कार्ड अदलबदल गरिरहने व्यक्तिहरूलाई पनि प्रभाव पार्नेछ। केही एपमा आधारित सञ्चार सेवाहरू—जसले आफ्ना ग्राहकहरूको पहिचान गर्न भारतीय मोबाइल नम्बरहरू प्रयोग गर्छन्—तिनले प्रयोगकर्ताहरूलाई एप चलिरहेको डिभाइसमा सम्बन्धित सिम कार्ड नभए पनि सेवाहरू प्रयोग गर्न दिइरहेका दूरसञ्चार विभागले पत्ता लगाएको छ। यी सेवाहरूको दुरुपयोग विशेष गरी देशबाहिरबाट साइबर ठगीका लागि भइरहेको छ। फलस्वरूप, नोभेम्बर महिनामा नयाँ नियमहरू जारी गरिएका हुन्।
प्रकाशित: १० कार्तिक २०८३, मंगलवार
