काठमाडौं ।
केर्नीको ग्लोबल टेलिकम हेल्थ इन्डेक्सले समग्र टेलिकम क्षेत्रको स्वास्थ्यका आधारमा बेलायतलाई ३४ देशमध्ये ३३औँ स्थानमा राखेको छ।
तर बजारमा एकीकरण बढ्दा व्यवसायका लागि सकारात्मक प्रभाव पर्न सक्ने अध्ययनले जनाएको छ। प्रतिवेदनले वित्तीय प्रदर्शन, व्यावसायिक क्षमता, नेटवर्कको गुणस्तर, बजार संरचना र ग्राहक सन्तुष्टिसँग सम्बन्धित २० सूचकका आधारमा विश्वका ३४ देशको तुलना गरेको हो।
प्रतिवेदनका अनुसार भोडाफोन र थ्रीको मर्जरपछि बेलायतको टेलिकम क्षेत्र बजार एकीकरणको नयाँ चरणमा प्रवेश गरिरहेको छ। सकारात्मक पक्षमा यसले लगानी बढाउन, नेटवर्क सुधार गर्न र स्वस्थ टेलिकम क्षेत्र निर्माण गर्न सहयोग गर्न सक्नेछ, “तर त्यसका लागि सही बजार अवस्था आवश्यक हुनेछ।”
तर हाल बेलायत अध्ययन गरिएका देशमध्ये समग्रमा दोस्रो अन्तिम स्थानमा रहेको छ। ग्राहकको धारणा सम्बन्धमा बेलायत ३४ देशमध्ये २८औँ स्थानमा छ भने प्रविधि विस्तार र व्यावसायिक क्षमताका आधारमा पनि तल्लो आधामा परेको छ।
प्रतिवेदनले ग्राहकले प्राप्त गर्ने मूल्यलाई पनि प्रमुख विषयका रूपमा उल्लेख गरेको छ। विशेषगरी सम्झौता अवधिमै हुने मूल्यवृद्धि र त्यसअनुसार सेवामा देखिने सुधार नहुनुलाई कमजोर ग्राहक धारणाको एउटा कारण मानिएको छ।
टेलिकम्स डटकमका अनुसार प्रतिवेदनले यूरोपको टेलिकम क्षेत्रबारे पनि सकारात्मक धारणा राखेको छैन। “आज यूरोपको टेलिकम क्षेत्र महत्वपूर्ण मोडमा छ। यो महादेशको डिजिटल भविष्यका लागि रणनीतिक रूपमा महत्वपूर्ण भए पनि विभिन्न दिशाबाट दबाबमा छ। सञ्चालकहरूले स्थिर मुख्य आम्दानी, कमजोर तथा घट्दो प्रतिफल र लगानीका लागि आवश्यक रकमको अभाव सामना गरिरहेका छन्। कुनै समय विश्वव्यापी दूरसञ्चारका नियम निर्धारण गर्न महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको युरोप अहिले उत्तर अमेरिका र एसियाका छिटो र कम लागतमा सञ्चालन हुने प्रतिस्पर्धीभन्दा पछाडि पर्ने जोखिममा छ,” प्रतिवेदनमा भनिएको छ।
कनेक्टिभिटी सेवा प्रदायकहरू हाइपरस्केलर र प्लेटफर्म कम्पनीभन्दा पछाडि पर्दै गएको पनि प्रतिवेदनले जनाएको छ। ठूला प्रविधि कम्पनीहरूले टेलिकम सञ्चालकले निर्माण गरेका नेटवर्कबाट सिर्जना हुने “डिजिटल मूल्य” को ठूलो हिस्सा प्राप्त गर्न सफल भइरहेको प्रतिवेदनको भनाइ छ।
अनुसन्धानले बजारमा कम्पनीको संख्या कम हुँदा टेलिकम क्षेत्रको स्वास्थ्य राम्रो हुने देखाएको छ। विश्लेषण गरिएका ३४ देशमध्ये तीन वा त्यसभन्दा कम मोबाइल सञ्चालक रहेका २४ बजारले ग्राहकको धारणाबाहेक सूचकांकका सबै पक्षमा उच्च अंक प्राप्त गरेका छन्। ग्राहक धारणाको अंक भने दुवै प्रकारका बजारमा समान थियो।
फिक्स्ड ब्रोडब्यान्डमा पनि यस्तै अवस्था देखिएको प्रतिवेदनले जनाएको छ। बढी केन्द्रित बजारमा फाइबर कभरेज ८१ प्रतिशत र फाइबर प्रयोगदर ५८ प्रतिशत रहेको छ। कम केन्द्रित बजारमा यी दर क्रमशः ६८ प्रतिशत र ४३ प्रतिशत छन्।
बजारमा कम्पनीको संख्या कम हुँदा ग्राहकलाई नोक्सान नहुने पनि प्रतिवेदनले जनाएको छ। तीन मोबाइल सञ्चालक भएका बजारमा ग्राहक सन्तुष्टि चार सञ्चालक भएका बजारको जस्तै स्तरमा रहेको पाइएको छ। प्रतिवेदनका अनुसार बलियो लगानी र राम्रो पूर्वाधारसँगै बढी केन्द्रित बजारले सकारात्मक ग्राहक परिणाम पनि दिन सक्छन्।
टेलिकम क्षेत्रको स्वास्थ्य देशको आकार वा प्रतिव्यक्ति कुल गार्हस्थ्य उत्पादन (जीडीपी) बाट मात्र निर्धारण नहुने प्रतिवेदनले जनाएको छ। उदाहरणका रूपमा मलेसियालाई प्रस्तुत गर्दै प्रतिवेदनले प्रतिव्यक्ति जीडीपीका आधारमा ३२औँ स्थानमा रहे पनि ग्लोबल इन्डेक्समा छैटौँ स्थानमा रहेको उल्लेख गरेको छ।
नर्वे र स्विजरल्यान्ड पनि धनी देश भए पनि तुलनात्मक रूपमा कम जनसंख्या हुनु उनीहरूलाई सूचकांकका सबै पक्षमा राम्रो प्रदर्शन गर्नबाट रोक्न नसकेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ।
संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई) ले पनि सूचकांकमा राम्रो प्रदर्शन गरेको छ। प्रतिवेदनले यूएईका मोबाइल सञ्चालक बेलायतका सञ्चालकभन्दा फरक रूपमा सरकारको स्वामित्वमा रहेको उल्लेख गरेको छ। कुनै एउटा मोडलको वकालत गर्नुको सट्टा निरन्तर लगानी र राम्रो ग्राहक परिणामलाई प्रोत्साहन गर्ने बजार अवस्था सिर्जना गर्नु महत्वपूर्ण रहेको अनुसन्धानले देखाएको प्रतिवेदनको भनाइ छ।
“यस वर्षको सूचकांकको सबैभन्दा स्पष्ट निष्कर्षमध्ये एउटा बजार संरचना र समग्र टेलिकम क्षेत्रको स्वास्थ्यबीचको सम्बन्ध हो,” केर्नीका साझेदार ओवेन ट्रेसीले भने। “धेरै सञ्चालक हुँदा स्वतः ग्राहकका लागि राम्रो परिणाम आउँछ भन्ने धारणा छ। तर हाम्रो अनुसन्धानले अवस्था त्यति सरल नभएको देखाउँछ। धेरै अवस्थामा कम तर बलिया सञ्चालक भएका बजार लगानी कायम राख्न, नेटवर्कको गुणस्तर सुधार गर्न र दीर्घकालीन रूपमा क्षेत्रलाई स्वस्थ बनाउन बढी सक्षम देखिन्छन्।”
केर्नीका अर्का साझेदार क्रिस्टोफ फर्थले बेलायतका लागि यी निष्कर्षको समय निकै सान्दर्भिक रहेको बताए। टेलिकम क्षेत्र नयाँ चरणमा प्रवेश गरिरहेका बेला विश्वभरका देशले दूरसञ्चारलाई आर्थिक वृद्धि, डिजिटल सेवा र प्रतिस्पर्धात्मकताको आधारमा महत्वपूर्ण राष्ट्रिय पूर्वाधारका रूपमा हेर्न थालेको उनले बताए।
“हाम्रो सूचकांकले सही बजार अवस्था भएमा बढी केन्द्रित बजारले लगानी, बलियो नेटवर्क र राम्रो ग्राहक परिणामको सकारात्मक चक्र सिर्जना गर्न सक्ने देखाउँछ। बेलायतका लागि यसले उपभोक्ता, व्यवसाय र समग्र अर्थतन्त्रलाई फाइदा पुग्ने स्वस्थ टेलिकम क्षेत्र निर्माण गर्ने अवसर प्रस्तुत गर्छ,” उनले भने।
समग्रमा, बेलायत तीनवटा राष्ट्रिय मोबाइल सञ्चालकमा रूपान्तरण भइरहेको र फिक्स्ड ब्रोडब्यान्डमा पनि बजार एकीकरण जारी रहेको समयमा यी निष्कर्ष महत्वपूर्ण रहेको प्रतिवेदनले जनाएको छ। बजार एकीकरणबाट लगानी बढाउने, डिजिटल पूर्वाधार सुधार गर्ने र आर्थिक वृद्धि तथा दीर्घकालीन प्रतिस्पर्धात्मकतालाई सहयोग गर्ने स्वस्थ टेलिकम बजार निर्माण गर्ने अवसर बेलायतसँग रहेको प्रतिवेदनको निष्कर्ष छ।
प्रकाशित: २७ श्रावण २०८३, बुधबार
×
