काठमाडौं ।
स्पेसएक्सले टेक्सासमा ५५ अर्ब डलरको ‘टेराफ्याब’ चिप कारखाना बनाउने योजना दर्ता गरेको छ।
इलन मस्कको स्पेसएक्सले टेक्सासमा ‘टेराफ्याब’ नामक अर्धचालक (सेमिकन्डक्टर) उत्पादन केन्द्र निर्माण गर्न प्रारम्भिक ५५ अर्ब डलर लगानी गर्ने प्रस्ताव गरेको बुधबार सार्वजनिक गरिएको फाइलिङमा उल्लेख छ।
रोयटर्सका अनुसार टेस्लासँगको संयुक्त परियोजनाका रूपमा आउने यो केन्द्रमार्फत मस्कले उन्नत चिपमा आफ्नै पहुँच सुनिश्चित गर्न खोजिरहेका छन्, यद्यपि विश्लेषकहरूले उनले उल्लेख गरेको उत्पादन क्षमताका लागि अझ धेरै लगानी आवश्यक पर्ने बताएका छन्।
स्पेसएक्सले जुन महिनामा प्रारम्भिक सार्वजनिक निष्कासन (आईपीओ) गर्ने लक्ष्य पनि राखेको छ, जसले कम्पनीको मूल्य करिब १.७५ ट्रिलियन डलर पुग्न सक्ने अनुमान गरिएको छ।
मस्कले आफ्ना कम्पनीहरूबीच एआई प्रयासहरूको एकीकरण बढाइरहेका छन्, जसअन्तर्गत स्पेसएक्सले यस वर्षको सुरुवातमा उनको स्टार्टअप एक्सएआई खरिद गरेको थियो। उक्त सम्झौता अन्तरिक्षमा आधारित एआई डाटा सेन्टर निर्माणमा केन्द्रित थियो र संयुक्त कम्पनीको मूल्य १.२५ ट्रिलियन डलर आँकिएको थियो।
टेराफ्याब परियोजनाअन्तर्गत बहु-चरणीय चिप निर्माण तथा उन्नत कम्प्युटिङ केन्द्र निर्माण गरिनेछ, जसले अमेरिकामा घरेलु सेमिकन्डक्टर उत्पादन बढाउने लक्ष्य राखेको छ। अतिरिक्त चरणहरू पूरा भए कुल लगानी ११९ अर्ब डलरसम्म पुग्न सक्ने स्पेसएक्सले अनुमान गरेको छ।
यो केन्द्र ग्राइम्स काउन्टीमा प्रस्ताव गरिएको छ, जहाँ स्थानीय अधिकारीहरूले जुन महिनाको बैठकमा सम्पत्ति कर छुटसम्बन्धी सम्झौताबारे विचार गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
यो परियोजनाले सामसङ र ताइवान सेमिकन्डक्टर म्यानुफ्याक्चरिङ कम्पनीजस्ता बाह्य आपूर्तिकर्तामाथिको निर्भरता घटाउन मद्दत गर्न सक्ने बताइएको छ।
स्पेसएक्सले आफ्नो एस–१ दर्ता दस्तावेजमा “हामी आफ्नै GPU उत्पादन गर्नेछौं” भन्ने योजना पनि उल्लेख गरेको छ, जसलाई ठूलो पूँजीगत खर्चको भागका रूपमा राखिएको छ।
फाइलिङमा आपूर्ति जोखिमबारे पनि उल्लेख गरिएको छ जसमा कम्पनीसँग धेरै चिप आपूर्तिकर्तासँग दीर्घकालीन सम्झौता नभएको र तेस्रो पक्षमा अझै धेरै निर्भर रहनुपर्ने जनाइएको छ। साथै टेराफ्याब परियोजना निर्धारित समयमै पूरा हुने वा नहुनेबारे कुनै निश्चितता नरहेको पनि कम्पनीले जनाएको छ।
यो योजना भू–राजनीतिक तनाव र आपूर्ति श्रृंखला जोखिमका बीच अमेरिकाले घरेलु सेमिकन्डक्टर उत्पादन विस्तार गर्ने प्रयाससँग मेल खाने बताइएको छ।
बाह्य उत्पादन विशेषज्ञता भित्र्याउने संकेतस्वरूप मस्कले गत महिना टेस्लाको पहिलो त्रैमासिक आम्दानी प्रस्तुतीकरणमा टेराफ्याबमा इन्टेलको १४ए प्रक्रिया प्रयोग गरिने बताएका थिए।
यो केन्द्रबाट उत्पादन हुने चिपहरू टेस्लाका स्वचालित ड्राइभिङ प्रणाली, मानव आकारका रोबोट र एआई डाटा सेन्टरका लागि प्रयोग हुने लक्ष्य राखिएको छ, जसले मस्कका कम्पनीहरूमा बढ्दो कम्प्युटिङ मागलाई देखाउँछ।
प्रकाशित: २४ बैशाख २०८३, बिहीबार
