काठमाडौं ।
चीनको “थाउजन्ड सेल्स” मेगाकन्स्टेलेसनका लागि उपग्रह निर्माण गर्ने कम्पनीले ए प्लस फण्डिङ सिरिजमा १ अर्ब युआनभन्दा बढी रकम जुटाएको छ।
जेनस्याटका नामले चिनिने शाङ्घाई गेसी एयरोस्पेस टेक्नोलोजीले डिसेम्बर ३० मा १ अर्ब युआन (लगभग १३७ मिलियन अमेरिकी डलर) भन्दा बढीको वित्तपोषणको घोषणा गर्यो। प्रमुख लगानीकर्ताहरूमा चीनको नेशनल म्यानुफ्याक्चरिङ ट्रान्सफर्मेसन एन्ड अपग्रेडिङ फन्ड, चाइना डेभलपमेन्ट बैंक साइन्स एन्ड टेक्नोलोजी इनोभेसन, गुओशेङ क्यापिटल, सिमिक क्यापिटल र शाङ्घाई एफटीजेड फन्ड समावेश छन्।
कम्पनीले यो रकम कुन प्रयोजनका लागि उपयोग गरिनेछ भन्ने खुलासा गरेको छैन। सम्भावित प्रयोगहरूमा अनुसन्धान र विकास, उत्पादन सुविधाहरू, उत्पाद नवप्रवर्तन, र बजार विस्तार समावेश हुन सक्छ।
स्पेसन्युज डटकमका अनुसार जेनस्याटको प्राथमिक मिशन “थाउजन्ड सेल्स” (कियानफान) लो अर्थ अर्बिट (एलईओ) सञ्चार मेगाकन्स्टेलेसनका लागि उपग्रहहरू विकास र निर्माण गर्नु हो। जेनस्याट २०२२ मा चाइनिज एकेडेमी अफ साइन्सेस (सीएस) को इनोभेसन एकेडेमी फर माइक्रोस्याटेलाइट्स (आईएएमसीएएस) र शाङ्घाई स्पेसकम स्याटेलाइट टेक्नोलोजी (स्पेशसेल) ले स्थापना गरेको हो।
स्पेससेलले १४,००० उपग्रहहरूको कन्स्टेलेसन निर्माण गर्ने लक्ष्य राखेको छ जसमा २०२५ को अन्त्यसम्ममा लगभग ६०० उपग्रह कक्षमा राख्ने योजना छ। यस परियोजनाले विश्वव्यापी कनेक्टिभिटी प्रदान गर्ने र स्टारलिंक तथा अन्य पश्चिमी उपग्रह सञ्चार प्रदायकहरूसँग प्रतिस्पर्धा गर्ने लक्ष्य राखेको छ।
फेब्रुअरी २०२४ मा स्पेससेलले सिरिज ए वित्तपोषणमा ६.७ अर्ब युआन (लगभग ९४३ मिलियन अमेरिकी डलर) जुटाएको थियो। स्पेससेल पूर्व केएलईओ कनेक्ट चाइनिज-युरोपियन ज्वाइन्ट भेन्चर कन्स्टेलेसन परियोजनाको चिनियाँ पक्ष हो।
स्पेससेलसँग हाल ५६ स्याटेलाइटहरू कक्षमा छन्। सन् २०२४ मा तीन वटा लङ मार्च ६ए रकेट प्रक्षेपणबाट १८ उपग्रहका तीन समूहहरू कक्षमा राखिएका थिए। अक्टोबरमा प्रक्षेपित दोस्रो समूह जेनस्याटद्वारा विकास गरिएको थियो।
“थाउजन्ड सेल्स” कन्स्टेलेसनका लागि पहिलो फ्ल्याट-प्यानल उपग्रहहरू डिसेम्बर २०२३ मा उत्पादन लाइनबाट बाहिरिएका थिए। निकट भविष्यमा लङ मार्च ८ रकेटमार्फत हाइनान कमर्सियल स्पेसपोर्टबाट अर्को समूह प्रक्षेपण हुने अपेक्षा छ।
यी प्रयासहरू शाङ्घाई सरकारको समर्थनमा छन्, जसले गत वर्ष २०२३-२०२५ को लागि “शाङ्घाई कमर्सियल एरोस्पेस विकास र स्पेस इन्फर्मेसन उद्योग उच्चभूमि प्रवर्द्धन कार्य योजना” शुरू गरेको थियो। यस पहलले २०२५ सम्ममा वार्षिक ५० व्यावसायिक रकेट र ६०० व्यावसायिक उपग्रह उत्पादन क्षमताको निर्माण गर्ने लक्ष्य राखेको स्पेसन्युज डटकमले उल्लेख गरेको छ।
नेशनल म्यानुफ्याक्चरिङ ट्रान्सफर्मेसन एन्ड अपग्रेडिङ फन्डले डिसेम्बरको सुरुमा चिनियाँ व्यावसायिक प्रक्षेपण स्टार्टअप ल्याण्डस्पेसलाई १२३ मिलियन अमेरिकी डलर प्रदान गरेको थियो।
यी घटनाक्रमहरूले चिनियाँ व्यावसायिक अन्तरिक्ष गतिविधिहरूमा सरकारको बलियो समर्थन रहेको देखाउँछ र पहिले घोषणा गरिएका सरकारी प्राथमिकताहरू अनुरूप छन्।
त्यसैगरी, राष्ट्रिय “गुओवाङ” मेगाकन्स्टेलेसनका लागि पहिलो उपग्रहहरू १६ डिसेम्बरमा लङ मार्च ५बी रकेटमार्फत प्रक्षेपण गरिएका थिए।
“थाउजन्ड सेल्स” र “गुओवाङ” का लागि चारवटा प्रक्षेपणले २०२४ मा चिनियाँ राष्ट्रिय रेकर्ड ६८ प्रक्षेपण प्रयासहरूमा योगदान पुर्यायो, जसले २६० भन्दा बढी उपग्रहहरू कक्षमा राखेको छ।
यी मेगाकन्स्टेलेसन परियोजनाहरूको सुरूवात, व्यावसायिक प्रक्षेपण कम्पनीहरूको प्रगति, र चीनमा अन्तरिक्ष प्रक्षेपण पूर्वाधारको विस्तारले २०२५ मा चिनियाँ प्रक्षेपण गतिविधिहरूको तीव्र वृद्धि देखाउने समाचारमा जनाइएको छ।
प्रकाशित: १७ पुष २०८१, बुधबार
