काठमाडौं ।
यात्रुले र चालकले भाडाबारे आपसी सहमति गर्न सक्ने सुविधा भएको राइड-हेलिङ कम्पनी इनड्राइभले चिनियाँ स्वचालित ड्राइभिङ प्रविधि कम्पनी पोनी.एआई र एनभिडियासँग मिलेर सन् २०२७ मा कजाखस्तानमा रोबोट्याक्सी परीक्षण गर्ने तयारी गरेको छ।
कम्पनीहरूले शुक्रबार पोनी.एआईका रोबोट्याक्सीलाई इनड्राइभको प्लेटफर्ममा उपलब्ध गराउने सम्भावनाबारे अध्ययन गर्न समझदारीपत्रमा हस्ताक्षर गरेका छन्। यो सहकार्यले अमेरिका र चीनबाहिर पनि चालकविहीन सवारी प्रविधिप्रति चासो बढिरहेको देखाउँछ।
इनड्राइभका प्रमुख प्रविधि अधिकारी युरी मिस्निकले टेकक्रन्चलाई बताएअनुसार सन् २०२७ को पहिलो छ महिनामा कजाखस्तानको राजधानी अस्तानाबाट परीक्षण सुरु हुनेछ। सुरुमा सुरक्षाका लागि सवारीमा एक जना अपरेटर रहनेछन्। अन्तिम लक्ष्य भने पूर्ण रूपमा चालकविहीन सेवा सञ्चालन गर्नु हो।
प्रस्तावित योजनाअनुसार पोनी.एआईले आफ्नो सातौँ पुस्ताको रोबोट्याक्सी उपलब्ध गराउनेछ। इनड्राइभले आफ्नो राइड-हेलिङ एपमार्फत ती सवारी सञ्चालन गर्नेछ। एनभिडियाले भने हाइपेरियन प्लेटफर्म र हेलोज सुरक्षा प्रणालीसहितको कृत्रिम बुद्धिमत्ता प्रविधि उपलब्ध गराउनेछ।
राइड-हेलिङ कम्पनीहरूले रोबोट्याक्सी सेवामा लगानी र विस्तार गरिरहेका बेला यो घोषणा आएको हो। यसै महिनाको सुरुमा उबरले लन्डनमा पोनी.एआईका रोबोट्याक्सी परीक्षण गर्ने योजना सार्वजनिक गरेको थियो। उबरले बेलायती स्टार्टअप वेभसँग मिलेर निगरानीसहितको स्वचालित सवारी सेवा पनि सुरु गरेको छ।
एनभिडियालगायतका लगानीकर्ताको समर्थन पाएको वेभसँग उबरले सहकार्य गरिरहेको छ। उबरले मध्यपूर्वसहित अन्य बजारमा पनि विभिन्न रोबोट्याक्सी कम्पनीसँग काम गरिरहेको छ।
सस्तो यात्रालाई आफ्नो व्यवसायको मुख्य आधार बनाएको इनड्राइभले रोबोट्याक्सी सेवामा पनि यही प्राथमिकता कायम राख्न खोजेको छ। यस क्षेत्रमा उबर र अन्य प्रतिस्पर्धी कम्पनीले पनि विस्तार गरिरहेका छन्।
“हाम्रो व्यवसाय सञ्चालनको ढाँचा सुरुदेखि नै कम पुँजी खर्च हुने गरी बनाइएको छ,” मिस्निकले भने। “हामी विभिन्न बजारमा साझेदारहरूसँग काम गर्छौं र उनीहरूको विशेषज्ञतालाई आफ्नो अनुभवसँग जोडेर ग्राहकलाई राम्रो सेवा दिन्छौं।”
एनभिडियाका अनुसार यसको हाइपेरियन प्लेटफर्मले रोबोट्याक्सी विकासको लागत घटाउन सक्छ। कम्पनीहरूले सेन्सर र कम्प्युटिङ प्रविधिको आधार आफैँ तयार पार्नु र एकीकृत गर्नुपर्ने सट्टा तयार प्रणाली प्रयोग गर्न सक्छन्। एनभिडियाले अल्पामायो मोडलका साथै विभिन्न सडक तथा सवारी अवस्थाको नक्कल गरी तथ्याङ्क उत्पादन गर्ने र स्वचालित ड्राइभिङ प्रणाली परीक्षण गर्ने उपकरण पनि उपलब्ध गराउँछ।
“यस्ता लागत बचत उदीयमान बजारमा विशेष महत्त्वपूर्ण हुन्छन्। त्यस्ता बजारमा राइड-हेलिङ सेवा पहिले नै तुलनात्मक रूपमा सस्तो छ र स्वचालित सेवाले पनि लागतका आधारमा प्रतिस्पर्धा गर्नुपर्ने हुन्छ,” एनभिडियाका अटोमोटिभ उपाध्यक्ष अली कानीले टेकक्रन्चलाई भने।
यो घोषणा एनभिडियाका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत जेन्सन ह्वाङले शुक्रबार पहिलोपटक कजाखस्तान भ्रमण गरेकै दिन आएको हो।
कजाखस्तानसँगको प्रस्तावले पोनी.एआईको चीनबाहिर विस्तार गर्ने योजनालाई पनि अघि बढाउनेछ। कम्पनीले सन् २०२६ को अन्त्यसम्म विश्वका २० भन्दा बढी सहरमा ३ हजार ५०० भन्दा बढी रोबोट्याक्सी सञ्चालन गर्ने लक्ष्य राखेको छ। जुनको अन्त्यसम्म कम्पनीसँग १ हजार ९७५ वटा सवारी थिए।
गत महिना कजाखस्तानले सन् २०२७ मा स्वचालित ट्याक्सी सेवा सुरु गर्ने योजना सार्वजनिक गरेको थियो। सुरुमा अस्तानासहित तीन सहरमा परीक्षण गर्ने योजना छ। सरकारले निश्चित सार्वजनिक सडकमा स्वचालित सवारी परीक्षण गर्न मिल्ने नियमसमेत ल्याएको छ।
अस्तानाको कठोर जाडो रोबोट्याक्सी परीक्षणका लागि उपयोगी हुन सक्छ। करिब १७ लाख जनसङ्ख्या भएको यो सहरमा महिनौँसम्म हिउँ र बरफ जम्ने भएकाले स्वचालित ड्राइभिङ प्रणालीका लागि चुनौतीपूर्ण अवस्था सिर्जना हुन्छ।
“यहाँ सेवा सुरु गर्दा कठिन जाडो मौसममा स्वचालित ड्राइभिङ प्रविधिको मूल्याङ्कन गर्ने महत्त्वपूर्ण अवसर मिल्नेछ,” इनड्राइभका संस्थापक तथा प्रमुख कार्यकारी अधिकृत आर्सेन टोम्स्कीले भने। “अस्तानामा सफलता मिलेमा यस्तै चुनौती भएका अन्य स्थानमा स्वचालित यातायात विस्तार गर्न उपयोगी जानकारी प्राप्त हुनेछ।”
इनड्राइभले रोबोट्याक्सीको सम्भावना खोजिरहेको कजाखस्तान एक्लो बजार भने होइन। गत डिसेम्बरमा कम्पनीले साउदी अरबको एआई ड्राइभरसँग छुट्टै सम्झौता गरेको थियो।
त्यसअन्तर्गत चिनियाँ स्वचालित ड्राइभिङ कम्पनी वीरेडको प्रविधिमा आधारित सवारी सञ्चालन गर्ने सम्भावना अध्ययन भइरहेको छ। यसको सुरुवात रियादबाट गर्ने योजना थियो। कम्पनीहरूले सन् २०२६ को पहिलो छ महिनामा प्रारम्भिक परीक्षण गर्ने लक्ष्य राखेका थिए। तर परीक्षण सुरु भइसकेको छ वा छैन भन्ने स्पष्ट भएको छैन।
“हामी भविष्यमा सेवा विस्तार गर्न सकिने अन्य बजार पनि हेरिरहेका छौँ,” मिस्निकले भने। “हाम्रो विचारमा सफल सुरुवातका लागि सुरक्षित र दिगो सडक परीक्षण गर्न सहयोग गर्ने अनुकूल तथा सहकार्यपूर्ण नियामकीय वातावरण आवश्यक हुन्छ।”
इनड्राइभले ४७ देशका १ हजार २०० भन्दा बढी सहरमा सेवा सञ्चालन गर्दै आएको छ। कम्पनीले राइड-हेलिङबाहेक सामान ढुवानी, अन्तरसहर यातायात र वित्तीय सेवामा पनि आफ्नो व्यवसाय विस्तार गरेको छ।
प्रकाशित: ८ कार्तिक २०८३, आईतवार
