घरको वाइफाइमार्फत भित्ता बाहिरबाटै पनि मानिस पहिचान गर्न सकिने, अनुसन्धानकर्ताहरूले उठाए सुरक्षा जोखिमको चिन्ता

काठमाडौं ।

घरमा रहेको साधारण वाईफाई राउटरले तपाईंको घर र कार्यालयभरि इन्टरनेट पहुँच प्रदान गर्ने मात्र नभई तिनिहरु भित्ताहरूको अर्को भागबाट देख्न सक्ने उपकरण भएको वैज्ञानिकहरुले पत्ता लगाएका छन्।

वैज्ञानिकहरूले वाई-फाई सिग्नलहरू प्रयोग गरेर यो प्रविधिको परीक्षण पनि गरेका छन्। १९७ जना व्यक्तिहरूको यस अध्ययनमा, वैज्ञानिकहरूले शत प्रतिशत नतिजा हासिल गरेका छन्। यसको अर्थ वाई-फाई केवल सिग्नल पठाउने उपकरण मात्र होइन; यसले भित्ताको अर्को छेउमा को उभिरहेको छ र तिनीहरू के गर्दैछन् भनेर बताउन सक्छ।

वाई-फाई नेटवर्कहरू प्रायः अदृश्य प्रविधि जस्तो देखिन्छन्, केवल फोन वा ल्यापटपबाट इन्टरनेटमा डाटा प्रसारण गर्दछ। तर यो त्यति सरल छैन। साइन्स डेलीको रिपोर्ट अनुसार, अनुसन्धानकर्ताहरूले पत्ता लगाएका छन् कि कोठामा घुम्ने वाई-फाई रेडियो तरंगहरूले भित्ताहरू पछाडिका मानिसहरूलाई पहिचान गर्न सक्छन्। यदि त्यो व्यक्तिसँग जडान गरिएको उपकरण छैन भने पनि तिनीहरूले त्यहाँ को उभिरहेको छ भनेर हेर्न सक्छन्।

जर्मनीस्थित केआईटीको इन्स्टिच्युट अफ इन्फर्मेसन सेक्युरिटी एण्ड डिपेन्डेबिलिटी (कास्टेल) का प्रोफेसर थोर्स्टन स्ट्रुफका अनुसार, रेडियो तरंगहरू कसरी प्रसारित हुन्छन् भनेर अवलोकन गर्नाले वरपरका ठाउँहरू र त्यहाँ उपस्थित मानिसहरूको छविहरू सिर्जना गर्न सकिन्छ। रोचक कुरा के छ भने, यसले सामान्य क्यामरा जस्तै काम गर्दछ, फरक यति मात्र हो कि क्यामराहरूले पत्ता लगाउन प्रकाश तरंगहरू प्रयोग गर्छन्, जबकि वाई-फाईले रेडियो तरंगहरू प्रयोग गर्दछ।

किनभने यो प्रविधिले अन्तरिक्षबाट यात्रा गर्ने रेडियो तरंगहरूको विश्लेषण गर्दछ, र व्यक्तिसँग फोन, स्मार्टवाच, वा अन्य वाई-फाई सक्षम उपकरण हुनु आवश्यक छैन। अनुसन्धानकर्ताहरू भन्छन् कि यी निष्कर्षहरूले सम्भावित रूपमा गम्भीर गोपनीयता खतरा प्रकट गर्दछ, किनकि वाई-फाई नेटवर्कहरू पहिले नै घरहरू, कार्यालयहरू, रेस्टुरेन्टहरू र सार्वजनिक स्थानहरूमा व्यापक प्रयोगमा छन्। साधारण वाई-फाई राउटरहरू निगरानीको माध्यमको रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ, र यो सजिलै पूरा गर्न सकिन्छ।

अन्वेषकहरूले भनेका छन् कि यी निष्कर्षहरूले सम्भावित रूपमा गम्भीर गोपनीयता जोखिम प्रकट गर्दछ किनभने वाइफाइ नेटवर्कहरू पहिले नै घर, कार्यालय, रेस्टुरेन्ट र सार्वजनिक स्थानहरूमा व्यापक छन्।

“यो प्रविधिले प्रत्येक राउटरलाई निगरानीको लागि सम्भावित माध्यममा परिणत गर्दछ,” कास्टेलका जुलियन टोडले चेतावनी दिन्छन्, ” उदाहरणका लागि सार्वजनिक अधिकारीहरू वा कम्पनीहरूद्वारा, यदि तपाईं नियमित रूपमा वाइफाइ नेटवर्क सञ्चालन गर्ने क्याफेबाट जानुहुन्छ भने, तपाईंलाई त्यहाँ नदेखीकननै र पछि पनि पहिचान गर्न सकिन्छ सकिन्छ।”

नयाँ प्रविधिलाई कुनै प्रकारको विशेष हार्डवेयरको आवश्यकता पर्दैन। अनुसन्धानकर्ताहरूका अनुसार, एक मानक वाइफाइ उपकरण पर्याप्त छ।

यो विधिले डब्लुल्यान (WLAN) मा जडान भएका वैध प्रयोगकर्ताहरूद्वारा उत्पादित सामान्य सञ्चारको फाइदा लिन्छ। डब्लुल्यान अर्थात वायरलेस लोकल एरिया नेटवर्क, अनिवार्य रूपमा घर, कार्यालय, क्याफे, वा समान स्थान भित्र सञ्चालन हुने वाइफाइ नेटवर्क हो।

जडान गरिएका उपकरणहरूले वायरलेस सञ्चारलाई अनुकूलन गर्न मद्दत गर्न नियमित रूपमा राउटरमा जानकारीहरु फिर्ता पठाउँछन्। बीमफर्मिङ फिडब्याक इन्फर्मेसन (बीएफआईI) भनेर चिनिने यी संकेतहरू इन्क्रिप्शन बिना प्रसारित हुन्छन्, जसको अर्थ दायरा भित्रका जो कोहीले पनि तिनीहरूलाई सम्भावित रूपमा पढ्न सक्छन्।

त्यो जानकारीको विश्लेषण गरेर, प्रणालीले धेरै दृष्टिकोणबाट मानिसहरूको छविहरू उत्पन्न गर्न सक्छ। त्यसपछि ती छविहरू व्यक्तिको पहिचान निर्धारण गर्न प्रयोग गर्न सकिन्छ।

एक पटक मेसिन लर्निङ मोडेललाई पहिले नै व्यक्तिहरू पहिचान गर्न प्रशिक्षित गरिसकेपछि, पहिचान प्रक्रियाले केही सेकेन्ड मात्र लिन्छ।

त्यसैले अनुसन्धानकर्ताहरूले आगामी IEEE 802.11bf वाइफाइ मानकमा सुरक्षात्मक उपायहरू र गोपनीयता सुरक्षाहरू समावेश गर्न आह्वान गरिरहेका छन्।