काठमाडौं ।
अमेरिकी वाणिज्य विभागले चीनको दोस्रो ठूलो चिप निर्माता हुआ होङलाई पठाइने केही उपकरण आपूर्ति रोक्न आदेश दिएको छ। यसको उद्देश्य उन्नत चिप विकासलाई सुस्त बनाउनु रहेको दुई स्रोतले बताएका छन्।
गत साता विभागले केही चिप उपकरण कम्पनीहरूलाई पत्र पठाउँदै हुआ होङका दुई उत्पादन केन्द्रमा पठाइने उपकरण र सामग्रीमा नयाँ प्रतिबन्ध लगाइएको जानकारी दिएको स्रोतहरूले बताएका छन्। अमेरिकी अधिकारीहरूका अनुसार ती केन्द्रहरूमा चीनका सबैभन्दा उन्नत चिपहरू उत्पादन हुन सक्ने आशंका गरिएको छ।
अमेरिकी प्रमुख चिप उपकरण कम्पनीहरू लाम रिसर्च, एप्लाइड मटेरियल्स र केएलएले पनि यस्तो पत्र प्राप्त गरेको विश्वास गरिएको स्रोतहरूले बताएका छन्। यी कम्पनीहरूको चीनमा ठूलो व्यापारिक उपस्थिति छ। यस विषयमा प्रतिक्रिया दिँदै चिनियाँ परराष्ट्र मन्त्रालयका प्रवक्ता लिन जियानले विश्वव्यापी औद्योगिक र आपूर्ति शृंखलाको स्थिरता कायम राख्न अमेरिकाले ठोस कदम चाल्नुपर्ने बताएका छन्।
रोयटर्सले मार्चमा मात्र हुआ होङ ग्रुपले कृत्रिम बुद्धिमत्तासम्बन्धी चिप उत्पादन गर्न सकिने उन्नत प्रविधि विकास गरेको जनाएको थियो, जुन चीनको प्रविधिमा आत्मनिर्भरता बढाउने प्रयासमा महत्वपूर्ण उपलब्धि मानिन्छ।
समूहको ठेक्का चिप निर्माण कम्पनी हुआली माइक्रोइलेक्ट्रोनिक्सले शंघाईस्थित प्लान्टमा ७-न्यानोमिटर चिप उत्पादन प्रक्रिया तयारी गरिरहेको स्रोतहरूले बताएका छन्। हाल चीनमा ७-न्यानोमिटर चिप बनाउन सक्ने एकमात्र कम्पनी एसएमआईसी रहेको रिपोर्टमा उल्लेख छ।
वाणिज्य विभागका पत्रहरूले हुआलीमा हुने आपूर्तिलाई पनि रोक्ने लक्ष्य राखेको स्रोतहरूले बताएका छन्।
यस समाचारपछि लाम रिसर्चका सेयर ३.१ प्रतिशतले घटे भने केएलए ४.७ प्रतिशत र एप्लाइड मटेरियल्स ५.८ प्रतिशतले घटेका छन्। शाङ्घाईमा हुआ होङ सेमीकण्डक्टरका सेयर पनि ४.२९ प्रतिशत ले घटेका छन्।
अमेरिकाले एआई चिपमा आफ्नो अग्रता जोगाउन खोज्दैछ
हालका वर्षहरूमा अमेरिकी वाणिज्य विभागले राष्ट्रिय सुरक्षाको कारण देखाउँदै उन्नत चिप उत्पादन गर्ने चिनियाँ कारखानामा उपकरण आपूर्ति गर्न अमेरिकी कम्पनीहरूलाई प्रतिबन्ध लगाउँदै आएको छ।
यसको उद्देश्य एआई लगायत उन्नत चिप निर्माणमा अमेरिकाको प्राविधिक अग्रता जोगाउनु हो। नयाँ प्रतिबन्धले यही नीति निरन्तरता दिएको भए पनि मे महिनामा बेइजिङमा हुने अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्प र चिनियाँ राष्ट्रपति शि जिनपिङ बीचको भेटअघि चीनसँगको तनाव बढाउन सक्ने देखिन्छ।
एक स्रोतका अनुसार अमेरिकी कम्पनीहरूले अरबौं डलरको व्यापार गुमाउन सक्छन्, विशेषगरी निर्माणाधीन वा उन्नत चिप उत्पादनका लागि पुनःसंरचना भइरहेका कारखानाहरूमा आपूर्ति गरिरहेका अवस्थामा। यद्यपि हुआ होङले अन्य विदेशी वा चिनियाँ कम्पनीबाट उपकरण ल्याएर यसको प्रभाव कम गर्न सक्ने सम्भावना पनि छ।
वाणिज्य विभागले यसबारे टिप्पणी गर्न अस्वीकार गरेको छ भने हुआ होङ, लाम रिसर्च, एप्लाइड मटेरियल्स र केएलएले पनि तत्काल प्रतिक्रिया दिएका छैनन्।
काउन्सल अन फरेन रिलेशन्सका विज्ञ क्रिस म्याकग्वायरले यस कदमलाई स्वागतयोग्य भनेका छन्, तर प्रभावकारी हुन सबै अमेरिकी उपकरण कम्पनीहरू, तिनका विदेशी शाखासहित, समेटिनुपर्ने बताएका छन्। कुन कारखानामा उन्नत चिप उत्पादन हुन्छ भन्ने पहिचान गर्न कठिन हुने बताइएको छ।
लक्षित हुआ होङका दुई केन्द्रमध्ये Fab 6 शंघाईमा रहेको छ र २८/२२-न्यानोमिटर प्रविधिमा आधारित छ, जबकि एटए नामक अर्को केन्द्र निर्माणाधीन रहेको विश्वास गरिएको छ।
अमेरिकी व्यापार प्रतिबन्धमा परेको चिनियाँ कम्पनी ह्वावे टेक्नोलोजिजले हुआ होङसँग सहकार्य गर्दै एसएमआईसीबाट केही एआई चिप उत्पादन सार्ने योजना बनाएको स्रोतहरूले बताएका छन्। हुआलीले ७-न्यानोमिटर चिप विकास गत वर्ष ह्वावे समर्थित सिक्यारियरको सहयोगमा सुरु गरेको र २०२६ को अन्त्यसम्ममा मासिक केही हजार वेफर उत्पादन गर्ने लक्ष्य राखेको रिपोर्टमा उल्लेख छ।
वाणिज्य विभागले पठाउने “इज-इन्फर्म्ड” पत्रले लामो नियम निर्माण प्रक्रिया नगरी छिटो नयाँ अनुमति प्रणाली लागू गर्न अनुमति दिन्छ।
यसअघि २०२२ मा पनि यस्तै पत्रमार्फत एनभिडिया र एएमडीलाई एआई चिप चीन निर्यातमा प्रतिबन्ध लगाइएको थियो भने लाम रिसर्च, एप्लाइड मटेरियल्स र केएलएलाई चिनियाँ उन्नत कारखानामा उपकरण आपूर्ति रोक्न निर्देशन दिइएको थियो। पछि ती प्रतिबन्धहरू औपचारिक नियमका रूपमा विस्तार गरिएको थियो। ट्रम्प प्रशासनअन्तर्गत यस्ता पत्रहरूको प्रयोग बढेको भए पनि ती सबै प्रतिबन्धहरू पछि स्थायी नियममा परिणत भएका छैनन्।
प्रकाशित: १७ बैशाख २०८३, बिहीबार
