काठमाडौं ।
भोडाफोन बिजनेसको नयाँ अध्ययनअनुसार बेलायतका १० मध्ये एकभन्दा बढी व्यवसाय साइबर आक्रमणको सामना गर्न नसकी बन्द हुने जोखिममा छन्।
पछिल्लो समय यस्ता आक्रमणको संख्या बढ्दै गएको र गत वर्ष केही ठूला बेलायती कम्पनीहरूलाई असर गर्ने उच्च–प्रोफाइल घटनाहरू देखिएकाले यो चिन्ता अझ गम्भीर बनेको छ।
भोडाफोन बिजनेसको सन्देश स्पष्ट छ—बेलायतका धेरै व्यवसायहरू सम्भावित साइबर खतराका लागि अत्यन्तै अपर्याप्त रूपमा तयार छन्। आधारभूत रोकथामका उपायसमेत लागू नगरेको अवस्था देखिएको छ। यही कमजोरीबीच दूरसञ्चार कम्पनीहरूले आफ्ना साइबर सुरक्षासम्बन्धी सेवाहरू प्रवर्द्धन गर्ने अवसर पनि देखिरहेका छन्।
भोडाफोनथ्री अन्तर्गतको भोडाफोन बिजनेसले तयार पारेको यस अध्ययनमा साना, मझौला र ठूला सबै प्रकारका व्यवसायका १,००० वरिष्ठ नेतृत्व तहका व्यक्तिहरू सहभागी थिए। साइबर आक्रमणले १० प्रतिशत व्यवसायको ‘अस्तित्व नै समाप्त’ हुन सक्ने तथ्यसँगै, अध्ययनले अझै सुधार गर्न सकिने मुख्य कमजोरीहरू पनि उजागर गरेको टेलिकम्सले उल्लेख गरेको छ।
सर्वेक्षणमा सहभागी ८९ प्रतिशत नेतृत्वकर्ताले गत वर्ष एमएण्डएस र ज्यागुअर ल्याण्ड रोभरजस्ता चर्चित ब्रान्डहरूमा भएका साइबर आक्रमणले आफ्ना व्यवसायमा सम्भावित अनलाइन खतराबारे सचेतना बढाएको बताएका छन्। त्यस्तै, ६३ प्रतिशतले आफ्नो कम्पनीमाथि साइबर आक्रमणको जोखिम पछिल्लो एक वर्षमा बढेको महसुस गरेका छन्।
तर चिन्ताजनक कुरा के छ भने, केवल ४५ प्रतिशत कम्पनीले मात्र सबै कर्मचारीलाई आधारभूत साइबर सचेतना तालिम दिएको सुनिश्चित गरेका छन्। सम्भवतः यसैसँग जोडिएको अर्को तथ्य अनुसार, ७१ प्रतिशत नेतृत्वकर्ताले आफ्ना कम्तीमा एक कर्मचारी विश्वसनीय देखिने फिसिङ इमेलको शिकार हुन सक्ने स्वीकार गरेका छन्।
भोडाफोनका अनुसार, “यसका मुख्य कारणहरूमा साइबर सचेतना र तालिमको अभाव, कर्मचारी अत्यधिक व्यस्त हुनु, र शंकास्पद सन्देश पहिचान र रिपोर्ट गर्ने स्पष्ट प्रोटोकल नहुनु रहेका छन्।”
यस सन्दर्भमा कम्पनी नेतृत्वले आत्ममूल्यांकन गर्नैपर्ने देखिन्छ। साइबर तालिम दिनु र शंकास्पद सन्देश व्यवस्थापनका लागि प्रणाली लागू गर्नु सामान्य र सहज कदम हुन्।
साथै, यदि कर्मचारी यति व्यस्त छन् कि त्यसले कम्पनीको सुरक्षा नै जोखिममा पार्छ भने उनीहरू अत्यधिक कामको बोझमा छन् भन्ने स्पष्ट संकेत हो अर्थात् यसका लागि थप जनशक्ति आवश्यक छ।
अझ अचम्मलाग्दो तथ्य के छ भने अध्ययनले पासवर्ड पुनः प्रयोगको समस्या “विशेष रूपमा व्यापक” रहेको देखाएको छ। रोजगारदाताहरूको अनुमानअनुसार, कर्मचारीहरूले एउटै पासवर्ड औसतमा ११ वटासम्म अन्य व्यक्तिगत खातामा प्रयोग गरिरहेका छन्, जसमा सामाजिक सञ्जाल र डेटिङ साइटसमेत पर्छन्।
अद्वितीय पासवर्ड प्रयोग गर्नुपर्ने सल्लाह दुई दशकभन्दा बढी समयदेखि दिँदै आइएको छ। यति लामो समयपछि पनि यो समस्या व्यवसायका लागि मुख्य चिन्ताको विषय हुनु वास्तवमै अविश्वसनीय र चिन्ताजनक छ।
भोडाफोनथ्री पनि यही निष्कर्षमा पुगेको छ।
भोडाफोनथ्रीका बिजनेस डाइरेक्टर निक ग्लिडनले भने, “यीमध्ये केही निष्कर्ष वास्तवमै चिन्ताजनक छन्। पासवर्ड पुनः प्रयोग नगर्नु र कर्मचारी तालिम सुदृढ गर्नुजस्ता धेरै उपायहरू कार्यान्वयन गर्न तुलनात्मक रूपमा सजिला छन्। भोडाफोन बिजनेससंस्थाहरूलाई व्यवहारिक समाधान र विशेषज्ञ मार्गदर्शन प्रदान गर्न यहाँ छ।”
यद्यपि सन् २०२६ मा आइपुग्दा पनि कर्मचारीलाई पासवर्ड पुनः प्रयोग नगर्न सिकाउन टेलिकम कम्पनीकै सहारा लिनुपर्ने अवस्था हुनु दुःखद हो। तर तथ्यांकले देखाउँछ—बेलायती व्यवसायहरूलाई अहिले कहीं न कहींबाट गम्भीर सहयोगको आवश्यकता भने स्पष्ट रूपमा छ।
प्रकाशित: ९ माघ २०८२, शुक्रबार
