
काठमाडौं ।
खाताको लागि साइन अप गर्दा, फारम भर्दा, वा वेबसाइटमा खरिद गर्दा, तपाईंले कुनै समयमा “म रोबोट होइन अर्थात आईएम नट अ रोबोट” लेखिएको क्याप्चा भेटेको हुनुपर्छ।
यी परीक्षणहरू स्वचालित बटहरूलाई स्पामिङ वेबसाइटहरू वा अन्य खराब गतिविधिबाट जोगाउन डिजाइन गरिएको हो। यसका बाबजुद, प्रश्न रहन्छ, किन धेरै वेबसाइटहरू क्याप्चामा निर्भर हुन्छन्, र के बटहरूलाई वास्तवमै यसरी रोक्न सकिन्छ?
क्याप्चाको पूर्ण रूप
क्याप्चा (CAPTCHA) को पुरा अर्थ “कम्प्लिटली अटोमेटेड पब्लिक ट्यूरिंग टेस्ट टू टेल कम्प्यूटर्स एण्ड ह्यूमन अपार्ट।” क्याप्चाको काम भनेको चुनौती सिर्जना गर्नु हो जुन मानिसहरूलाई समाधान गर्न सजिलो छ, तर बटहरूको लागि गाह्रो छ। क्याप्चा परीक्षण पास गर्न, प्रयोगकर्ताले सामान्यतया टेक्स्ट पहिचान गर्न वा निर्दिष्ट तस्विरहरू चयन गर्न आवश्यक छ।
क्याप्चाले कसरी काम गर्छ?
धेरैलाई यो काम निकै अनौठो लाग्छ। मान्छेहरु भन्छन् ‘यो क्याप्चाले कसरी भन्न सक्छ र को रोबोट र को मान्छे भनेर।’ सत्य यो हो कि यो कार्य मानिसका लागि जति सजिलो हुन्छ, बोटहरूले यसलाई सही बनाउनको लागि धेरै संघर्ष गर्छन्। वेबसाइटमा क्याप्चा टेक्स्ट थपेर, साइट मालिकहरूले बटहरूलाई स्वचालित रूपमा फारमहरू भर्न, खाताहरू सिर्जना गर्न वा स्पाम टिप्पणीहरू पेश गर्नबाट रोक्न सक्छन्।
क्याप्चाका कमजोरीहरू
यद्यपि, बटहरू तिब्रगतिमा स्मार्ट हुँदैछन्। धेरै बटहरूले क्याप्चा बाइपास गर्न सक्षम छन्। द्रुत टेक्नोलोजी पछि पनि, आज पनि क्याप्चा धेरै प्रकारका स्वचालित आक्रमणहरू रोक्नको लागि राम्रो टूल बनेको छ। निस्सन्देह, क्याप्चामा पनि केहि कमजोरीहरू छन्।
क्याप्चाले विशेष गरी दृष्टि वा श्रवण कमजोरी भएका मानिसहरूका लागि ठूलो चुनौती खडा गर्छ। यस बाहेक, केहि क्याप्चाहरू स्वस्थ मानिसका लागि पनि समाधान गर्न गाह्रो हुन्छ, तर अब बटहरू विकास भइरहेकाले क्याप्चा प्रदायकहरूले पनि एक कदम अगाडि सोच्नुपर्नेछ।
प्रकाशित: २० चैत्र २०७९, सोमबार