काठमाडौं ।
अष्ट्रेलियाले क्यानडालाई लामो दूरीका क्षेप्यास्त्र पत्ता लगाउन सक्ने उन्नत राडार प्रविधि बिक्री गर्ने भएको छ।
सोमबार घोषणा गरिएको २.५ अर्ब अष्ट्रेलियन डलर (१.७५ अर्ब अमेरिकी डलर) बराबरको यो सम्झौता अष्ट्रेलियाको इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो रक्षा निर्यात सम्झौता हो।
यो सम्झौताअन्तर्गत क्यानडाले ‘ओभर-द-होराइजन राडार’ नामक प्रविधि प्राप्त गर्नेछ, जसले आर्कटिक क्षेत्रमा निगरानी क्षमता सुदृढ बनाउन सहयोग गर्नेछ।
अष्ट्रेलियाका प्रधानमन्त्री एन्थोनी अल्बानिजले जारी गरेको वक्तव्यमा भनेका छन्, “आजको सम्झौताले अष्ट्रेलियाको रक्षा व्यापारमा महत्वपूर्ण उपलब्धि हासिल गरेको छ र क्यानडासँग अझ गहिरो तथा पारस्परिक रूपमा लाभदायक रक्षा उद्योग सहकार्यको आधार तयार गरेको छ।”
रोयटर्सका अनुसार क्यानडाको आर्कटिक क्षेत्रले देशको कुल भूभागको करिब ४० प्रतिशत हिस्सा ओगटेको छ। तर त्यहाँ जनघनत्व कम छ र पूर्वाधार पनि सीमित छ। रुसको आर्कटिक क्षेत्रको ठूलो भाग क्यानडा र अमेरिकाको अलास्का राज्यतर्फ पर्छ।
क्यानडाका रक्षा खरिद राज्यमन्त्री स्टेफन फरले “आर्कटिक ओभर-द-होराइजन राडार” परियोजनामार्फत क्यानडाले आर्कटिक सुरक्षालाई मजबुत बनाइरहेको बताएका छन्। उनका अनुसार यो परियोजना आर्कटिक क्षेत्रमा एकीकृत निगरानी तथा सञ्चार सञ्जाल निर्माण गर्ने व्यापक प्रयासको हिस्सा हो, जसले क्यानडाको गतिविधि अनुगमन, विश्लेषण र प्रतिक्रिया दिने क्षमता बढाउनेछ।
अष्ट्रेलियाको जिन्दाली अपरेशनल राडार नेटवर्क ३ हजार किलोमिटरसम्म टाढाका विमान, जहाज र क्षेप्यास्त्र पत्ता लगाउन तथा ट्र्याक गर्न सक्छ।
अष्ट्रेलियाले यो प्रविधि क्यानडासँग साझेदारी गर्ने सम्झौताले अष्ट्रेलियामा करिब ३०० रोजगारी सिर्जना गर्ने जनाएको छ। साथै, यो सम्झौता दुवै देशबीच राडार प्रविधिमा हुने थप सहकार्यको पहिलो चरण पनि हो।
प्रकाशित: ८ असार २०८३, सोमबार
