काठमाडौं ।
टेस्ला, उबर र वेमोले नेभाडामा हजारौँ रोबोट्याक्सी सञ्चालन गर्न अनुमति पाएका छन्।
नेभाडा यातायात प्राधिकरणले बिहीबार सर्वसम्मत रूपमा तीनवटा अनुमति स्वीकृत गरेको छ। यसले टेस्ला, उबर र वेमोलाई लस भेगास रहेको क्लार्क काउन्टीमा व्यावसायिक रोबोट्याक्सी सेवा सञ्चालन गर्न अनुमति दिनेछ। यी अनुमतिमार्फत आगामी १२ महिनामा काउन्टीभर ८ हजारसम्म रोबोट्याक्सी सञ्चालन गर्न सकिनेछ।
टेकक्रञ्चका अनुसार टेस्लाले पाएको अनुमतिले उसलाई ५ हजारसम्म रोबोट्याक्सी सञ्चालन गर्न अनुमति दिएको छ भने वेमोलाई आगामी एक वर्षमा १ हजारसम्म स्वचालित सवारीसाधन सञ्चालन गर्न अनुमति दिइएको छ।
उबरलाई पनि १ हजार रोबोट्याक्सी सञ्चालनको अनुमति दिइएको छ। उबरले हुन्डाईको सहायक कम्पनी मोटिनल र जोक्ससँगको साझेदारीमार्फत यी रोबोट्याक्सी सञ्चालन गर्नेछ। जोक्ससँग यसअघि नै स्वचालित सवारीसाधन नेटवर्क कम्पनीको अनुमति छ, जसअन्तर्गत उसले १०० वटा रोबोट्याक्सी सञ्चालन गर्न सक्छ।
यी कम्पनीले अनुमति पाएको संख्यामा रोबोट्याक्सी सञ्चालन गर्न सक्लान् कि सक्दैनन् भन्ने प्रश्न भने अझै अनुत्तरित छ। टेस्ला र अन्य कम्पनीका प्रतिनिधिले दिएको बयान हेर्दा उनीहरूले त्यति धेरै रोबोट्याक्सी सञ्चालन गर्न नसक्ने देखिन्छ।
टेस्लाका साइबरक्याबका प्रमुख इन्जिनियर एरिक अर्लीले बैठकमा भने, “५ हजार सधैँ हाम्रो अधिकतम सीमा थियो। मलाई लाग्दैन, आगामी वर्ष यही समयसम्म हामी ५ हजार सवारीसाधन सञ्चालन गर्ने अवस्थामा पुग्नेछौँ। र यसको कारण प्रविधि होइन। आगामी एक वर्षमा हामी २ हजार ५ सयसम्म, सम्भवतः त्यसभन्दा केही बढी सवारीसाधन सञ्चालन गर्न सक्यौँ भने पनि हामी निकै खुसी र सन्तुष्ट हुनेछौँ।”
यी तीन कम्पनीले तोकिएको संख्याको आधा मात्र रोबोट्याक्सी सञ्चालन गरे पनि क्लार्क काउन्टी र विशेषगरी लस भेगास प्रमुख रोबोट्याक्सी प्रतिस्पर्धाको केन्द्र बन्ने देखिएको छ। टेस्ला, उबर (मोटिनल र जोक्सजस्ता स्वचालित सवारीसाधन साझेदारमार्फत) र वेमो एउटै यात्रुका लागि प्रतिस्पर्धा गर्नेछन्।
यति छिटो र ठूलो स्तरमा रोबोट्याक्सी विस्तार हुँदा सहर र विशेषगरी त्यहाँको रोजगारीमा परिवर्तन आउन सक्ने देखिन्छ। कसलाई सोधिन्छ भन्ने आधारमा यी कम्पनीले रोबोट्याक्सीको मर्मत, चार्ज र सफाइका लागि नयाँ प्रकारका रोजगारी सिर्जना गर्नेछन् वा मानव ट्याक्सी तथा गिग चालकको रोजगारीको ठूलो वर्ग नै समाप्त गर्नेछन्।
लिभरी अपरेटर एसोसिएसन र स्थानीय ट्याक्सी कम्पनीका प्रतिनिधिले यी अनुमतिहरूको विरोध गर्दै स्वीकृति प्रक्रिया धेरै छिटो अघि बढाइएको तर्क गरेका छन्।
सुनुवाइका क्रममा लिभरी अपरेटर एसोसिएसनकी प्रतिनिधि वकिल किम्बर्ली म्याक्सन–रुस्टनले भनिन्, “यी आवेदनले दुईवटा गम्भीर चिन्ता उत्पन्न गरेका छन्। पहिलो, नेभाडामा समग्र व्यावसायिक यातायात उद्योगमा अत्यधिक सवारीसाधन थपिने विषयसँग सम्बन्धित छ। दोस्रो, सडकमा अत्यधिक भीड हुने विषय हो, विशेषगरी गोल्डेन ट्राइएंगल क्षेत्रमा।”
गोल्डेन ट्राइएंगल विमानस्थल र लस भेगास बुलेभार्ड तथा आसपासको क्षेत्रबीच रहेको ठाउँ हो। हालसम्म अधिकांश स्वचालित सवारीसाधनको परीक्षण यही क्षेत्रमा भएको छ। मोटिनलले डाउनटाउन क्षेत्र र टाउन स्क्वायर भनेर चिनिने किनमेल क्षेत्रमा पनि परीक्षण गरिरहेको छ।
उबरले यो प्रतिस्पर्धामा आफूलाई बीचको विकल्पका रूपमा प्रस्तुत गर्ने प्रयास गरेको छ। कम्पनीले मानिस र रोबोट्याक्सी दुवै समावेश भएको हाइब्रिड प्रणालीको पक्षमा वकालत गर्दै आएको छ।
कम्पनीले रोबोट्याक्सीलाई मानव चालकले पनि सेवा दिने राइड–हेलिङ नेटवर्कमा सञ्चालन गर्नुपर्ने प्रणालीका लागि समेत लबिङ गरेको छ। यस्तो अडानले उबरलाई वेमोको विपरीत धारमा उभ्याएको छ र टेस्ला वा वेमोको तुलनामा उबरको आफ्नै स्वचालित सवारीसाधन योजना अपेक्षाअनुसार सफल हुन नसकेमा वैकल्पिक बाटो पनि खुला राख्छ।
एनटीए बैठकमा पनि उबरले यस्तै धारणा प्रस्तुत गरेको थियो। कम्पनीका अनुसार हाइब्रिड प्रणाली अपनाउँदा सहरहरूले बजारमा एकैपटक धेरै सवारीसाधन थप्नुको सट्टा माग धेरै हुने समयमा आवश्यकता अनुसार क्रमशः स्वचालित सवारीसाधन थप्न सक्छन्।
प्रकाशित: ६ भाद्र २०८३, शनिबार
