काठमाडौं ।
ताइवानका अस्पतालदेखि बैंकसम्मका प्रमुख पूर्वाधारहरूमा भएको चिनियाँ साइबर आक्रमण सन् २०२५ मा अघिल्लो वर्षको तुलनामा ६ प्रतिशतले बढेर दैनिक औसत २६.३ लाख पुगेको ताइवानको राष्ट्रिय सुरक्षा ब्युरो (एनएसबी) ले जनाएको छ।
तीमध्ये केही आक्रमण सैन्य अभ्याससँगै समन्वय गरिएको ‘हाइब्रिड खतरा’को रूपमा भएको ब्युरोले उल्लेख गरेको छ, जसको उद्देश्य टापुलाई पक्षाघात गराउनु रहेको बताइएको छ।
रोयटर्सका अनुसार पछिल्ला वर्षहरूमा ताइवानले चीनले अपनाइरहेको भनिएको ‘हाइब्रिड युद्ध’बारे बारम्बार गुनासो गर्दै आएको छ। यसमा टापुको नजिक दैनिक सैन्य अभ्यास, गलत सूचना (डिसइन्फर्मेसन) अभियान र साइबर आक्रमणहरू समावेश छन्। लोकतान्त्रिक रूपमा शासित ताइवानलाई आफ्नो सार्वभौमिक दाबी स्वीकार गर्न दबाब दिन बेइजिङले सैन्य तथा राजनीतिक दबाब बढाइरहेको ताइवानको आरोप छ।
राष्ट्रिय सुरक्षा ब्युरोले आइतबार सार्वजनिक गरेको प्रतिवेदनअनुसार, सन् २०२३ मा पहिलोपटक यस्तो तथ्याङ्क सार्वजनिक गर्न थालेपछि २०२५ मा दैनिक साइबर आक्रमणको औसत संख्या ११३ प्रतिशतले बढेको छ। ऊर्जा, आपतकालीन उद्धार र अस्पतालजस्ता क्षेत्रहरूमा वर्षेनी आक्रमणको वृद्धि सबैभन्दा तीव्र देखिएको छ।
“यस किसिमको प्रवृत्तिले ताइवानको अत्यन्त महत्वपूर्ण पूर्वाधारलाई व्यापक रूपमा कमजोर बनाउने र सरकारी तथा सामाजिक कार्य प्रणाली अवरुद्ध वा पक्षाघात पार्ने चीनको योजनाबद्ध प्रयास देखाउँछ,” प्रतिवेदनमा भनिएको छ।
ब्युरोका अनुसार चीनको ‘साइबर सेना’ले सैन्य तथा राजनीतिक दबाबसँग मेल खाने गरी साइबर अपरेसन सञ्चालन गरेको देखिन्छ। उदाहरणका रूपमा, चीनले सैन्य विमान र जहाज ताइवान नजिक पठाउँदै ४० पटक ‘संयुक्त युद्ध तयारी गस्ती’ गरेको थियो, जसमध्ये २३ अवसरमा साइबर आक्रमण तीव्र रूपमा बढेको थियो।
राजनीतिक रूपमा संवेदनशील समयमा पनि चीनले ह्याकिङ गतिविधि बढाएको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ। मे महिनामा राष्ट्रपति लाइ छिङ–तेले आफ्नो कार्यकालको पहिलो वर्ष पूरा भएको अवसरमा सम्बोधन गर्दा र नोभेम्बरमा उपराष्ट्रपति सिआओ बी–खिमले युरोपेली संसदमा सांसदहरूसँगको बैठकमा बोलेका बेला साइबर आक्रमण उल्लेखनीय रूपमा बढेको थियो।
“चीनका यी गतिविधि शान्तिकाल र युद्धकाल दुवैमा ताइवानविरुद्ध हाइब्रिड खतरा प्रयोग गर्ने उसको रणनीतिक आवश्यकतासँग मेल खान्छन्,” प्रतिवेदनमा भनिएको छ।
चीनको ताइवान मामिला कार्यालयले यस विषयमा प्रतिक्रिया दिन अस्वीकार गरेको छ। चीनले नियमित रूपमा आफू ह्याकिङ आक्रमणमा संलग्न नभएको दाबी गर्दै आएको छ।
बेइजिङले ताइवानलाई आफ्नो भूभाग दाबी गर्दै आएको छ र आवश्यक परे बल प्रयोग गर्ने विकल्प पनि नकारेको छैन। तर, ताइपेइले चीनको सार्वभौमिक दाबीलाई कडा रूपमा अस्वीकार गर्दै ताइवानको भविष्य ताइवानकै जनताले मात्र तय गर्न सक्ने बताउँदै आएको छ।
ताइवानको प्रतिवेदनअनुसार, चिनियाँ आक्रमणमा दैनिक जीवन अवरुद्ध पार्ने उद्देश्यका ‘डिस्ट्रिब्युटेड डिनायल अफ सर्भिस’ (डीडीओएस) आक्रमणदेखि सूचना चोरी र दूरसञ्चार सञ्जालमा प्रवेश गर्ने ‘म्यान–इन–द–मिडल’ आक्रमणसम्म समावेश छन्।
ताइवानको सेमिकन्डक्टर उद्योगको मेरुदण्ड मानिने विज्ञान पार्कहरू—जहाँ टीएसएमसी (टीएसएमसी) जस्ता कम्पनीहरू अवस्थित छन्—पनि प्रमुख लक्ष्य बनेका छन्। आक्रमणकारीहरूले उन्नत प्रविधि चोरी गर्न विभिन्न तरिका प्रयोग गरेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ।
“यो कदम चीनको प्रविधि आत्मनिर्भरता र आर्थिक विकासलाई सहयोग पुर्याउने, साथै अमेरिका–चीन प्रविधि प्रतिस्पर्धामा चीनलाई कमजोर स्थितिमा पर्न नदिने प्रयासका रूपमा गरिएको देखिन्छ,” प्रतिवेदनले निष्कर्ष निकालेको छ।
प्रकाशित: २२ पुष २०८२, मंगलवार
