काठमाडौं ।
सामाजिक सञ्जाल कम्पनीहरूले युक्रेनमा आक्रमण गरेपछि ‘ठूलो मात्रामा’ रुसी विकृत सूचना अभियानहरू रोक्न असफल भएको ईयू (युरोपियन युनियन)ले जनाएको छ।
ईयु आयोगको प्रतिवेदनले ‘क्रेमलिन–समर्थित अकाउन्टहरूको पहुँच र प्रभा’“ २०२३ मा अझ बढेको बताएको छ।
इलन मस्कले कम्पनी किने पछि एक्समा रूसी विकृत जानकारी बढेको रिपोर्टमा थपिएको छ।
बीबीसीले ट्वीटर, मेटा, टिकटक र युट्युबमा टिप्पणीका लागि सम्पर्क गरेको छ तर कुनै प्रतिक्रिया आएको छैन।
बुधवार प्रकाशित गरिएको अध्ययनले क्रेमलिन-समर्थित विकृतिसँग सामना गर्ने प्रयासहरूलाई हेर्छ र सुझाव दिन्छ कि यो वृद्धि ‘विशेष गरी ट्विटरको सुरक्षा मापदण्डहरू खत्म गर्न प्रेरित भएको हो।’
बीबीसीले पहिले रिपोर्ट गरेको छ कि आधिकारिक क्रेमलिन सोशल मिडिया अकाउन्टहरूसँग सम्बन्धित अकाउन्टहरूले युक्रेन युद्धको बारेमा गलत जानकारी प्रचार गरेको छ।
‘पूर्ण संख्यामा, प्रो–क्रेमलिन अकाउन्टहरू मेटाको प्लेटफर्महरूमा सबैभन्दा ठूलो दर्शकहरूमा पुग्न जारी छ। यसैबीच, टेलिग्राममा क्रेमलिन-समर्थित अकाउन्टहरूका लागि दर्शकहरूको आकार तीन गुणा बढी छ,’ रिपोर्टले पत्ता लागेको छ।
अध्ययनले यो पनि निष्कर्ष निकालेको छ कि कुनै पनि प्लेटफर्मले धेरै पूर्वी युरोपेली भाषाहरूमा आफ्ना सेवाहरूका सर्तहरू लगातार लागू गर्दैनन्।
यस महिनाको सुरुमा ईयुको डिजिटल सेवा ऐन (डीएसए) अन्तर्गत विश्वको सबैभन्दा ठूलो अनलाइन प्लेटफर्महरूका लागि कडा नियमहरू पेश गरिएको थियो।
सबै ठूला सामाजिक मिडिया कम्पनीहरूले डीएसएको कडा नियमहरूको पालना गर्नुपर्छ जसले कम्तिमा ४५ मिलियन मासिक सक्रिय प्रयोगकर्ताहरू भएका ‘वृहत ठूला’ प्लेटफर्महरूबाट विकृति र घृणायुक्त भाषण सहित पुलिसिङ सामग्रीमा थप आक्रामक दृष्टिकोणको माग गर्दछ।
अध्ययनले निष्कर्ष निकालेको छ कि यदि डीएसए गत महिना अघि सञ्चालन भएको थियो भने, सोशल मिडिया कम्पनीहरूले आफ्नो कानूनी कर्तव्यहरू उल्लंघन गरेका थिए भने जसको परिणामस्वरुप सम्भावित जरिवानाको लगाउन सकिन्थ्यो।
‘सन् २०२२ को अवधिमा, क्रेमलिन–पङ्क्तिबद्ध सोशल मिडिया अकाउन्टहरूको दर्शक र पहुँच सम्पूर्ण युरोपमा उल्लेख्य रूपमा बढेको छ,’ अध्ययनले पत्ता लगायो।
रिपोर्टले ९ अप्रिलको एक ट्वीटलाई पनि बुझाउँछ जसमा इलन मस्कले पुष्टि गरे कि उनको प्लेटफर्मले क्रेमलिन-सञ्चालित अकाउन्टहरु सीमित गर्दैन।
‘अरूले त्यसो गरेकोले सेन्सरशिपमा संलग्न हुनु कमजोर कदम हो। हाम्रो प्रेसलाई स्वतन्त्र हुन दिनु जब तिनीहरूको शक्ति प्रदर्शन हुँदैन,’ मस्कले तत्कालिन समयमा ट्वीट गरेका थिए।
ट्विटरमा गत वर्ष अप्रिलमा सीमित अकाउन्टहरु थिए। जसको मतलब अकाउन्टहरू अब टाइमलाइन, नोटिफिकेसन वा साइटमा अन्य ठाउँमा सिफारिस गरिने छैन। त्यो अघिल्लो व्यवस्थापन टोली अन्तर्गत थियो।
यद्यपि कम्पनीले क्रेमलिनद्वारा सञ्चालित धेरै प्रोफाइलहरूमा प्रतिबन्ध लगाउनेको विरोध गरेको थियो। जसले गर्दा तत्कालिन समयमा आलोचना भएको थियो कि रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनलाई साइटमा प्रतिबन्ध गरिएको थिएन भने तर पूर्व अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प माथि प्रतिबन्ध लगाइएको थियो।
प्रकाशित: १८ भाद्र २०८०, सोमबार
