काठमाडौं ।
चाइना म्यान्ड स्पेस एजेन्सी (सीएमएसए) ले बुधबार जारी गरेको प्रारम्भिक योजना अनुसार वैज्ञानिक अन्वेषण गर्न चीनले सन् २०३० अघि नै चन्द्रमामा आफ्ना टाइकोनटहरू अवतरण गर्ने योजना बनाएको छ।
चन्द्रमाको कक्षमा क्रमशः एउटा ल्यान्डर र मानवसहितको अन्तरिक्ष यान पठाउन दुई वाहक रकेट प्रक्षेपण गर्ने योजना छ। क्राफ्ट र मून ल्यान्डर एकअर्कासँग भेटघाट र डक हुनेछ, र त्यसपछि टाइकोनट्स ल्यान्डरमा प्रवेश गर्नेछन्।
चन्द्र यानबाट ओर्लने र चन्द्रमाको सतहमा पूर्वनिर्धारित क्षेत्रमा आइपुग्दा, टाइकोनटहरूले वैज्ञानिक कार्यहरू गर्नेछन् र नमूनाहरू सङ्कलन गर्ने शिन्ह्वाले रिपोर्टमा भनेको छ।
योजनाबद्ध कार्यहरू पूरा गरेपछि, टाइकोनट्स ल्यान्डरमा फर्कनेछन्, जसले तिनीहरूलाई तिनीहरूको अन्तरिक्ष यानसँग डक गर्न चन्द्र कक्षमा फिर्ता लिनेछ।
यसको अन्तिम चरणमा, अन्तरिक्ष यानले चन्द्रमाका नमूनाहरू लिएर टाइकोनट्सलाई पृथ्वीमा फर्काउनेछ।
‘चिनियाँ अन्वेषकहरूले लङ मार्च-१० क्यारियर रकेट, नयाँ पुस्ताको मानव अन्तरिक्ष यान, चन्द्रमा ल्यान्डर, चन्द्रमा अवतरण गर्ने स्पेससूट, मानव चन्द्र रोभर र अन्य उपकरणको विकासमा काम गरिरहेका छन्,’ सीएमएसएका उपप्रमुख डिजाइनर झाङ हाइलियनले भने।
नयाँ क्यारियर (वाहक) रकेटमा साढे तीन चरणहरू हुनेछन् जसको चन्द्रमा स्थानान्तरण कक्षमा करिब २७ टन बोक्ने क्षमता छ, र रकेट पूर्णरुपमा पाँच मिटर व्यासको छ।
‘मानवयुक्त अन्तरिक्ष यानको नयाँ पुस्ताका तीन भागहरू छन् – एस्केप टावर, पुन: प्रवेश क्याप्सुल र सेवा क्याप्सुल,’ झाङले भने, ‘नयाँ स्पेसशिपले मोड्युल डिजाइनहरू प्रयोग गर्नेछ जसले पृथ्वीको नजिक र गहिरो अन्तरिक्ष अन्वेषण दुवैको आवश्यकताहरू पूरा गर्न सक्छ।’
ल्यान्डिङ रोभरमा दुई भाग हुनेछन् – एउटा ल्यान्डिङ सेक्शन र एउटा प्रोपल्सन सेक्शन, र एकै समयमा चन्द्रमाको सतहमा दुई टाइकोनट पठाउन सक्छ।
मून रोभरको तौल २०० केजी हुनेछ र यसमा दुईजना टाइकोनट बस्न सक्नेछन्।
थप रूपमा, चन्द्रमा अवतरणको लागि विकसित गरिएको स्पेससूटले कम्तीमा आठ घण्टाको एकल कार्य समयको साथ, टाइकोनटहरूलाई हिड्न, आरोहण गर्न, स्क्वाट गर्न, ड्राइभ गर्न र मेशिनहरू सञ्चालन गर्न मद्दत गर्नको लागि राम्रो गतिशीलता प्रदान गर्दछ।
झाङले चीनले चन्द्रमाको वैज्ञानिक अनुसन्धान केन्द्रको निर्माण र व्यवस्थित र दीर्घकालीन चन्द्रमाको अन्वेषण र सम्बन्धित प्राविधिक परीक्षण र प्रमाणीकरण गर्ने पनि बताए।
प्रकाशित: १ श्रावण २०८०, सोमबार
